Nowy rządowy Program inwestycyjny do 2035 r.

Polska wchodzi w nową dekadę walki o globalne inwestycje. Zamiast prostego „polowania” na jak największe fabryki, rząd stawia na projekty, które realnie zmieniają strukturę gospodarki: technologie cyfrowe, półprzewodniki, biotechnologię, przemysł obronny, zieloną energię czy zaawansowane usługi IT i R&D. Temu właśnie ma służyć Program rozwoju inwestycji w polskiej gospodarce do 2035 roku – nowy, strategiczny instrument wsparcia o wartości 4,5 mld zł.

To następca dotychczasowego programu grantowego na lata 2011–2030, na bazie którego zrealizowano w Polsce szereg dużych inwestycji produkcyjnych i usługowych. Nowe narzędzie nie tylko zapewnia ciągłość wsparcia, lecz także wyznacza nowy kierunek: od prostego montażu do zaawansowanej technologii i bezpieczeństwa gospodarczego.

Jeśli Państwa firma planuje:

• budowę lub rozbudowę zakładu w jednym z sektorów przyszłości,
• uruchomienie w Polsce centrum technologicznego, R&D, danych lub zaawansowanych usług,
• inwestycję, która może stać się kluczowym ogniwem w europejskim łańcuchu dostaw,

ten Program może być jednym z najważniejszych źródeł wsparcia.

Poprzedni program odegrał istotną rolę w przyciąganiu do Polski projektów produkcyjnych i usługowych o dużej skali – w tym w sektorach automotive, elektroniki czy nowoczesnych usług biznesowych. Z czasem jednak ujawniły się nowe wyzwania: rosnące znaczenie bezpieczeństwa łańcuchów dostaw, potrzeba budowy suwerenności technologicznej oraz presja na przyciąganie inwestycji o wyższej wartości dodanej.

W pracach nad nowym Programem wykorzystano doświadczenia z realizacji poprzedniego – zarówno po stronie administracji, jak i inwestorów. Projekt Programu jest przedmiotem uzgodnień międzyresortowych i konsultacji z kluczowymi interesariuszami, w tym organizacjami biznesu. W trakcie konsultacji podnosi się m.in.:

• potrzebę wyraźnego zdefiniowania sektorów strategicznych,
• wzmocnienia komponentu współpracy z uczelniami i B+R,
• oraz doprecyzowania zasad kalkulacji i limitów pomocy.

Nowy Program ma odpowiadać na te postulaty, nie rezygnując jednocześnie z podstawowej logiki – wsparcia inwestycji, które mają istotny wpływ na rozwój gospodarki i regionów.

Zasadniczym celem Programu jest stworzenie instrumentu wsparcia dla przedsiębiorców, który pozwoli Polsce skutecznie konkurować o najbardziej innowacyjne i zaawansowane technologicznie projekty inwestycyjne. Bezpośrednie wsparcie finansowe dla tego typu przedsięwzięć ma być jednym z głównych narzędzi budowania atrakcyjności inwestycyjnej kraju oraz przyspieszania wzrostu gospodarczego.

Cel główny rozwijają konkretne cele szczegółowe:

1. Zwiększenie bezpieczeństwa gospodarczego

poprzez wzmocnienie odporności łańcuchów dostaw oraz rozwój krajowych kompetencji produkcyjnych w obszarach o znaczeniu strategicznym.

2. Zwiększenie suwerenności technologicznej i produkcyjnej Polski

w szczególności w sektorach obejmujących zaawansowane technologie cyfrowe, technologie niskoemisyjne, biotechnologię, przemysł obronny i kosmiczny.

3. Komercjalizacja technologii deep tech i skalowanie innowacyjnych firm

Program ma wspierać projekty wykraczające poza prostą adaptację istniejących rozwiązań, stawiające na rozwój i wdrażanie technologii przełomowych, realizowane m.in. przez startupy i innowacyjne MŚP.

4. Zapewnienie zrównoważonego rozwoju regionalnego

poprzez lokowanie zaawansowanych projektów także w regionach słabiej rozwiniętych, co ma przyspieszyć ich rozwój społeczno‑gospodarczy.

5. Wzrost zaawansowania technologicznego, robotyzacji, automatyzacji i wydajności

w procesach produkcyjnych i usługowych polskich przedsiębiorstw, tak aby podnieść ich pozycję w globalnych łańcuchach wartości.

W praktyce Program ma więc służyć nie tylko przyciąganiu nowych inwestycji, lecz także głębokiej transformacji strukturalnej polskiej gospodarki.

Program jest skierowany do przedsiębiorców prowadzących lub rozpoczynających działalność na terytorium Polski, niezależnie od pochodzenia kapitału. Potencjalnymi beneficjentami są zarówno MŚP, jak i duże przedsiębiorstwa.

Istotnym wyróżnikiem programu jest wymóg nałożony na średnich i dużych przedsiębiorców – mogą oni uzyskać pomoc publiczną wyłącznie pod warunkiem zobowiązania się do podjęcia współpracy naukowej lub edukacyjnej. W praktyce oznacza to:

• współpracę z uczelniami wyższymi, szkołami (w tym branżowymi i technicznymi), startupami, ośrodkami innowacji czy jednostkami badawczo‑rozwojowymi,
• oraz przeznaczenie określonej części wartości dotacji na działania w tym zakresie (np. wspólne projekty B+R, programy stażowe, centra kompetencji).

To podejście przesuwa punkt ciężkości z samej inwestycji w aktywa produkcyjne w stronę budowy trwałego ekosystemu innowacji wokół dużych projektów.

Wsparcie udzielane w ramach Programu ma formę pomocy publicznej w postaci dotacji, przyznawanej na podstawie umowy zawieranej między ministrem właściwym do spraw gospodarki a przedsiębiorcą.

Kluczowe założenia:

• pomoc ma charakter regionalnej pomocy inwestycyjnej,
• możliwe są dwa tytuły wsparcia:
  
  • 1. koszty inwestycji w rzeczowe aktywa trwałe oraz wartości niematerialne i prawne,
  • 2. szacunkowe koszty płacy związane z miejscami pracy utworzonymi w następstwie inwestycji początkowej.

Dzięki temu instrument może być projektowany zarówno jako klasyczna dotacja od nakładów inwestycyjnych (CAPEX), jak i wsparcie od kosztów pracy nowo zatrudnionych pracowników.

Na realizację Programu przewidziano 4,5 mld zł ze środków budżetu państwa na lata 2026–2035. Wydatkowanie środków będzie następować stopniowo, z wyraźnym zwiększeniem alokacji w środkowym okresie obowiązywania Programu, gdy kumulować się będą realizowane projekty.

Z perspektywy inwestorów istotne są następujące ramy czasowe:

• Program obejmuje inwestycje realizowane do końca 2034 r.,
• możliwość zawierania umów przewidziano do 31 października 2034 r.,
• wypłata środków może następować do końca 2035 r.

Horyzont jest więc stosunkowo długi, co sprzyja planowaniu wieloletnich projektów. Jednocześnie – przy projektach o dużej skali i złożoności – trzeba uwzględnić czas na przygotowanie koncepcji, dokumentacji, negocjacje i proces decyzyjny, który może trwać wiele miesięcy.

Program obejmuje trzy główne kategorie inwestycji, które różnią się charakterem i logiką wsparcia:

1. Kluczowa inwestycja sektorowa i technologiczna

dotyczy nowych inwestycji produkcyjnych w sektorach uznanych za strategiczne z punktu widzenia rozwoju technologicznego i bezpieczeństwa gospodarczego Polski. To instrument adresowany m.in. do:

1. producentów półprzewodników i komponentów elektronicznych,
2. firm rozwijających zaawansowane technologie cyfrowe, fotoniki czy robotyki,
3. podmiotów realizujących projekty w sektorze obronnym, lotniczym lub kosmicznym.

2. Inwestycja rozwojowa

obejmuje projekty charakteryzujące się wysokimi nakładami inwestycyjnymi oraz istotną liczbą nowych miejsc pracy, które mają znaczący wpływ na rozwój regionalny i krajowy. Może to być zarówno:

1. budowa nowego zakładu w regionie o niższym poziomie rozwoju,
2. jak i rozbudowa istniejącego zakładu, połączona np. z automatyzacją i wdrożeniem nowych procesów.

3. Kluczowa inwestycja usługowa

dotyczy projektów w obszarze nowoczesnych usług, w szczególności:

1. IT i usług informatycznych,
2. działalności badawczo‑rozwojowej (R&D),
3. centrów przetwarzania danych,
4. zaawansowanych usług biznesowych.

To istotny sygnał dla sektora BSS/IT/R&D – Program zachowuje otwartość na projekty usługowe, o ile spełniają one wymogi jakościowe.

Program definiuje konkretny katalog sektorów produkcyjnych, które uznaje za szczególnie istotne dla konkurencyjności i bezpieczeństwa gospodarki:

1. Technologie cyfrowe, mikroelektronika i fotonika

(półprzewodniki, sztuczna inteligencja, zaawansowana łączność i nawigacja, czujniki, robotyka i systemy autonomiczne, cyberbezpieczeństwo, systemy obliczeniowe i kwantowe).

2. Technologie sprzyjające przejściu na gospodarkę niskoemisyjną

(elektromobilność, technologie wodorowe, magazyny energii, komponenty OZE).

3. Biotechnologia i biomedycyna.

4. Rolnictwo precyzyjne i sektor spożywczy

z naciskiem na automatyzację, analizę danych i poprawę efektywności.

5. Sektor lotniczy i kosmiczny

(robotyka i sterowanie, mechatronika, systemy zasilania, optyka i systemy komunikacyjne, rozwiązania naziemne i kosmiczne).

6. Przemysł obronny

(broń, amunicja, wyposażenie wojskowe, technologie wsparcia bezpieczeństwa).

Wybór tych sektorów pokazuje jasno, że Program jest narzędziem polityki przemysłowej, a nie wyłącznie neutralnym geograficznie grantem inwestycyjnym.

Jednym z najważniejszych elementów konstrukcyjnych Programu jest system wskaźników jakościowych. Przedsiębiorca ubiegający się o pomoc:

• deklaruje we wniosku zobowiązanie do zrealizowania co najmniej 5 wskaźników jakościowych,
• może jednokrotnie zmienić wybrane wskaźniki – maksymalnie 2 – na etapie ubiegania się o pomoc albo w trakcie realizacji inwestycji.

Wskaźniki te dotyczą w szczególności:

1. prowadzenia działalności B+R w Polsce,
2. robotyzacji i automatyzacji procesów,
3. inwestycji w OZE, efektywność energetyczną i gospodarkę o obiegu zamkniętym,
4. cyberbezpieczeństwa,
5. współpracy z krajowymi podmiotami (w tym startupami i MŚP),
6. działań na rzecz obronności,
7. rozwoju kompetencji i poprawy warunków pracy.

Liczba, dobór oraz poziom ambitności wskaźników mają bezpośredni wpływ na wysokość możliwej do uzyskania dotacji. W praktyce im wyższa jakość projektu oparta na spełnieniu większej liczby kryteriów jakościowych w kategoriach innowacyjności, zrównoważonego rozwoju i współpracy, tym większy potencjał wsparcia, w ramach limitów określonych przepisami o pomocy publicznej.

Maksymalna intensywność pomocy:

• nie może przekroczyć poziomów wynikających z aktualnej Mapy Pomocy Regionalnej (a więc maksymalnie do 70%),
• w przypadku inwestycji rozwojowych wartość pomocy wylicza się odrębnie dla każdego rodzaju inwestycji, uwzględniając koszt kwalifikowany, lokalizację, liczbę miejsc pracy oraz wskaźniki jakościowe.

Ostateczna kwota pomocy jest wynikiem algorytmu Programu oraz indywidualnej oceny projektu i zostaje przesądzona w umowie z Ministrem.

Należy wskazać, że 19 maja 2026 r. projekt skierowano do 21-dniowych konsultacji publicznych i opiniowania. Zgodnie ze stanowiskiem Ministerstwa Rozwoju i Technologii, które będzie odpowiedzialne za obsługę niniejszego programu uchwała jego wdrażająca ma zostać przyjęta w III Kwartale 2026 r. 

Z punktu widzenia firm rozważających nowe projekty w Polsce, Program niesie kilka kluczowych konsekwencji:

• liczy się jakość, nie tylko skala – wysoka wartość CAPEX i duża liczba miejsc pracy to za mało, aby uzasadnić wysoki poziom wsparcia,
• współpraca z nauką jest kluczowym warunkiem – zwłaszcza dla średnich i dużych przedsiębiorców, co wymaga wcześniejszego zaplanowania partnerstw,
• projekty w sektorach strategicznych znajdą się w uprzywilejowanej pozycji,
• dobór wskaźników jakościowych będzie jednym z kluczowych elementów procesu – z punktu widzenia zarówno potencjału dotacji, jak i późniejszej wykonalności,
• czas ma znaczenie – przy długim horyzoncie Programu, ale złożonym procesie decyzyjnym, warto rozpocząć prace koncepcyjne z odpowiednim wyprzedzeniem.

Biorąc pod uwagę założenia Programu, może on być postrzegać jako główne narzędzie rządowe do przyciągania i kształtowania inwestycji o strategicznym znaczeniu dla polskiej gospodarki w perspektywie najbliższej dekady. Dla przedsiębiorców – zarówno polskich, jak i zagranicznych – oznacza to szansę na pozyskanie istotnego wsparcia dla projektów, które wpisują się w nowe priorytety: innowacyjność, bezpieczeństwo i zieloną transformację.

Na plus nowej wersji Programu zasługuje z pewnością znacznie wyższe poziomy wsparcia (zgodne z mapą pomocy regionalnej), utrzymanie pewnych zasad i regulacji które dobrze funkcjonowały w poprzednim Programie (w tym sposób procedowania wniosków), jak również preferencyjne podejście do inwestycji realizowanych przez sektor MŚP. To co może martwić w przypadku obecnej wersji Programu to z pewnością jego stosunkowo niski budżet jaki przeznaczony jest na wsparcie inwestycji bowiem w pierwszych latach jego funkcjonowania waha się on od 100 do 450 mln zł rocznie. Przy uwzględnieniu istotności i skali inwestycji – przykładowo inwestycji rozwojowych – budżet zostanie wykorzystany właściwie już poprzez wsparcie 2 takich inwestycji w ciągu roku. Oczywistym jest, że budżet Programu nie jest z gumy, ale z pewnością Ministerstwo powinno rozważyć zwiększenie alokacji akurat względem tego środka dotacyjnego.

Warto śledzić postępy prac nad programem oraz jego ewentualne zmiany, które zostaną wypracowane w ramach trwających konsultacji, aby być obwiednio przygotowanym na możliwość złożenia aplikacji jeszcze w tym roku.

Jeżeli rozważają Państwo inwestycję produkcyjną, technologiczną lub usługową w Polsce, możemy pomóc ocenić:

• czy Twój projekt wpisuje się w założenia Programu,
• jaki potencjał dotacji możesz realnie uwzględnić w modelu finansowym,
• i jakie wskaźniki jakościowe oraz partnerstwa (np. z uczelniami) warto zaplanować
• przeprowadzić Państwa przez cały proces wnioskowania i uzyskiwania środków z niniejszegoi Programu