24 kwietnia 2020 r. w Dzienniku Urzędowym Ministra Finansów opublikowana została, wydana przez Ministra Finansów interpretacja ogólna z 15 kwietnia 2020 r. w sprawie obowiązku poboru zryczałtowanego podatku dochodowego (podatku u źródła) od wypłaty niektórych należności dokonywanych przez zagraniczny zakład polskiego rezydenta na rzecz nierezydenta.
Czego dotyczy interpretacja – uwagi wprowadzające
Zgodnie z art. 21 ust. 1-2 ustawy o CIT i art. 29 ust. 1-2 ustawy o PIT należności wymienione w tych przepisach, osiągane przez nierezydenta, podlegają opodatkowaniu zryczałtowanym podatkiem dochodowym (podatkiem u źródła) z uwzględnieniem odpowiednich umów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania.
W konsekwencji dokonujący wypłaty takiej należności jest obowiązany, jako płatnik, pobrać zryczałtowany podatek od tej wypłaty.
Ustawy o CIT i PIT nie zawierają jednak przepisów dotyczących wprost sytuacji, gdy takiej wypłaty dokonuje zagraniczny zakład polskiego rezydenta na rzecz nierezydenta i gdy nabyte świadczenie jest związane z działalnością tego zakładu. Na tym tle powstają istotne wątpliwości i spory interpretacyjne, które nie znajdują jednolitego rozstrzygnięcia w orzecznictwie sądów administracyjnych ani w interpretacjach indywidualnych przepisów prawa podatkowego.
W przedmiotowej interpretacji Minister Finansów wyjaśnia, czy w takiej sytuacji polski rezydent lub jego zagraniczny zakład są obowiązani – jako płatnik – do pobrania podatku od należności (podatek u źródła) według przepisów polskiej ustawy.
Istota zagranicznego zakładu
Zgodnie z Modelową Konwencją OECD umawiające się państwo nie może opodatkować zysków przedsiębiorstwa drugiego umawiającego się państwa, chyba że przedsiębiorstwo prowadzi działalność gospodarczą za pośrednictwem zakładu zlokalizowanego w pierwszym państwie i zyski z tytułu tej czynności można przypisać temu zakładowi. Co więcej w umawiającym się państwie należy przypisać zakładowi takie zyski, jakie mógłby on osiągnąć, gdyby wykonywał taką samą lub podobną działalność w takich samych lub podobnych warunkach jako samodzielne przedsiębiorstwo.
W efekcie przyjmuje się w pewnym zakresie fikcję prawną, zgodnie z którą zagraniczny zakład jest podmiotem odrębnym od tworzącego go macierzystego przedsiębiorstwa.
Wypłata przez zakład polskiego rezydenta wynagrodzenia a podatek u źródła
Biorąc pod uwagę powyższe, Minister Finansów wskazał w omawianej interpretacji, że w sytuacji, gdy zakład prowadzi działalność gospodarczą i ponosi ze swojego majątku wydatek – będący dla tego zakładu kosztem podatkowym – z tytułu należności określonych w art. 21 ust. 1 ustawy o CIT albo art. 29 ust. 1 ustawy o PIT, takie należności nie powinny być traktowane jako przychody uzyskane na terytorium Polski. W efekcie nie powinny być one opodatkowane podatkiem u źródła w Polsce, a zatem polski rezydent ani jego zagraniczny zakład nie mają obowiązku poboru podatku u źródła.
Odmiennie natomiast należy traktować sytuację, gdy wydatek z tytułu nabycia świadczenia od nierezydenta nie służy celom działalności gospodarczej zagranicznego zakładu polskiego rezydenta i nie może być przypisany temu zakładowi. Wówczas po stronie nierezydenta powstaje przychód na terytorium Polski, a dokonujący wypłaty ma obowiązek poboru podatku u źródła.