Rozwiązania oparte na sztucznej inteligencji jeszcze kilka lat temu były w audycie ciekawostką. Dziś stają się fundamentem procesu badania, a ich wpływ widać zarówno w sposobie pracy audytorów, jak i oczekiwaniach klientów. W tym odcinku podcastu KPMG ON AIR. Lekko o biznesie na temat transformacji technologicznej w audycie rozmawiają Katarzyna Chojniak, Dyrektorka w Dziale Audytu w KPMG w Polsce oraz Alicja Barska, Dyrektorka, Liderka innowacji audytu w KPMG w Polsce i Europie Środkowo Wschodniej. Dyskusja ekspertek pokazuje, że sztuczna inteligencja jest już nie tylko wsparciem, ale jednym z kluczowych elementów współczesnego ekosystemu audytowego.
Od próbkowania do pełnych populacji – przełom, którego długo brakowało
Jedną z najistotniejszych zmian, o których mówi Alicja Barska, jest możliwość analizy pełnych populacji danych. W tradycyjnym podejściu audytorzy pracowali głównie na próbkach, dobieranych według statystycznych założeń. Dziś technologia pozwala na szczegółowy przegląd setek tysięcy, a nawet milionów operacji.
Kluczową rolę odgrywa tu narzędzie AI Transaction Scoring Tool, które – jak podkreśla Alicja Barska – analizuje populacje w całości i wskazuje transakcje o podwyższonym ryzyku. Model opiera się na regułach, statystyce oraz uczeniu maszynowym, co znacząco zwiększa precyzję pracy. Alicja Barska zwraca uwagę: „Narzędzie pozwala nam skupić się na miejscach, które faktycznie wymagają weryfikacji, zamiast próbować trafić w nie statystycznie.”
Dzięki temu audyt staje się bardziej merytoryczny, a mniej technicznie obciążający.
Clara AI – konwersacyjny asystent i wyspecjalizowani agenci
Drugim filarem technologicznej transformacji jest Clara AI – konwersacyjny asystent, który na pytania dotyczące Międzynarodowych Standardów Rachunkowości czy US GAAP odpowiada natychmiastowo. Jak zauważa Alicja Barska, to rozwiązanie oszczędza audytorom wiele godzin wertowania dokumentacji.
Jednak prawdziwą przewagę dają tzw. agenci – wyspecjalizowane moduły, które potrafią m.in.:
- automatycznie wyciągać dane z dokumentów źródłowych,
- tworzyć schematy blokowe procesów,
- przygotowywać narracje procesowe,
- analizować kompletność ujawnień w sprawozdaniach finansowych.
To właśnie dzięki takim narzędziom audytorzy mogą skupić się na ocenie, a nie manualnej pracy, która przez lata była największym obciążeniem projektowym.
KPMG Clara – globalny ekosystem do zarządzania audytem
W rozmowie Katarzyna Chojniak wskazuje też na inny wymiar cyfryzacji – zarządzanie procesem audytu. Platforma KPMG Clara umożliwia pracę w czasie rzeczywistym, niezależnie od lokalizacji zespołu. Pozwala monitorować status badania, identyfikować ryzyka, weryfikować postęp prac i zachować pełną transparentność procesu.
Z kolei KPMG Clara for Clients wzmacnia komunikację z klientami. Jak podkreśla Katarzyna Chojniak, platforma jest bezpiecznym środowiskiem wymiany informacji i znacząco usprawnia współpracę. „Możemy dostarczać wyniki szybciej, zachowując wysoki standard jakości, a klienci otrzymują dane w poukładanej, przejrzystej formie” – zauważa Katarzyna Chojniak.
Nowe kompetencje audytora – rola człowieka w erze AI
Transformacja technologiczna wpływa także na sam profil audytora. Katarzyna Chojniak podkreśla, że rosną wymagania w zakresie:
- kompetencji technicznych,
- umiejętności interpretacji wyników narzędzi AI,
- analizy złożonych danych,
- komunikacji wniosków w zwięzły i przejrzysty sposób.
To nie tylko obsługa narzędzi, ale także zdolność adaptacji i zrozumienie, w jakich obszarach technologia może wspierać proces badania.
Alicja Barska dodaje, że jednym z wyzwań jest otwartość na zmiany. Audytorzy muszą świadomie wdrażać nowe nawyki pracy i korzystać z technologii w sposób odpowiedzialny. Wymaga to działań edukacyjnych, szkoleń oraz zrozumienia, że technologia nie zastępuje człowieka, lecz poszerza jego możliwości.
Wyzwania: bezpieczeństwo danych i regulacje
Rozmówczynie zwracają uwagę, że w audycie szczególne znaczenie ma bezpieczeństwo danych. Alicja Barska podkreśla, że ochrona informacji poufnych jest jednym z najważniejszych elementów oceny nowych narzędzi. „Każde rozwiązanie przechodzi szczegółowe testy jeszcze przed wdrożeniem, a bezpieczeństwo danych jest jednym z naszych priorytetów” – mówi.
Drugi obszar wyzwań to dynamicznie zmieniające się środowisko regulacyjne. Audyt wymaga pełnej przejrzystości i wyjaśnialności wyników, dlatego – jak zauważa Alicja Barska – audytorzy muszą umieć wyjaśnić źródło każdej konkluzji, nawet jeśli korzystają z zaawansowanych modeli AI.
Zagrożenia: ryzyko błędnej interpretacji wyników AI
W opinii Alicji Barskiej najważniejsze zagrożenie nie wynika z samej technologii, lecz z potencjalnie błędnej interpretacji jej wyników. „Narzędzia mogą wskazywać kierunek, ale rolą audytora jest weryfikacja i zrozumienie, skąd te wnioski wynikają” – podkreśla.
To kluczowy element etyki pracy audytora – sztuczna inteligencja może wspierać, ale nie przejmuje odpowiedzialności za decyzje.
Przyszłość audytu: więcej automatyzacji, głębsze analizy
W końcowej części rozmowy Alicja Barska nakreśla kierunek rozwoju technologii audytowych. AI będzie stopniowo przejmować coraz więcej powtarzalnych zadań, aby audytorzy mogli skupić się na analizie i ocenie ryzyka. Narzędzia będą lepiej rozumiały kontekst biznesowy i bardziej precyzyjnie wspierały proces wyciągania wniosków.
Jednocześnie – jak podkreślają Katarzyna Chojniak i Alicja Barska – odpowiedzialność za wynik audytu zawsze pozostanie po stronie człowieka.
Skontaktuj się z nami
Dowiedz się więcej, o tym w jaki sposób wiedza i technologia KPMG mogą pomóc Tobie i Twojej firmie.
Jak możemy pomóc?
Newsletter
Chcesz otrzymywać najświeższe informacje biznesowe?