15 grudnia 2025 r. Prezydent RP podpisał ustawę nowelizującą ustawę o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego, wchodzącą w życie 1 stycznia 2026 r. Ustawa porządkuje proces wygaszania wydobycia, wzmacnia osłony dla pracowników oraz wprowadza nowe zasady likwidacji kopalń i przekazywania majątku, z myślą o zagospodarowaniu terenów pogórniczych. Ustawa ta została szczegółowo opisana w Newsletterze 4/2025 oraz Newsletterze 2/2025.
Przekazano Prezydentowi do podpisu ustawę uchwaloną na posiedzeniu Sejmu w dniu 18 grudnia 2025 r. Ustawa zakłada podwyższenie limitów finansowania dla kopalń i instytucji, które wykonują prace zabezpieczające i odwadniające w obiektach górniczych, co pozwoli na kontynuację prac, takich jak likwidacja starych wyrobisk, zabezpieczanie terenu czy odpompowywanie wód podziemnych. Zwiększa się maksymalne limity wydatków z budżetu państwa na lata 2026 oraz 2027. W 2026 r. założono zwiększenie limitu o kwotę 9 813 500,00 zł, natomiast w 2027 r. o kwotę 38 829 652,00 zł.
Dotacja obejmuje m.in. Kopalnię Soli Wieliczka, Kopalnię Soli Bochnia, Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu, Kopalnię Siarki Machów w likwidacji oraz Spółkę Restrukturyzacji Kopalń (Pompownia Bolko).
Ministerstwo Klimatu i Środowiska przekazało Radzie Ministrów projekt aktualizacji Krajowego Planu w dziedzinie Energii i Klimatu (KPEiK) do 2030 r. z perspektywą do 2040 r. Dokument stanowi kluczowy element krajowej polityki energetyczno‑klimatycznej, wpisany w unijne cele osiągnięcia neutralności klimatycznej do 2050 r. W planie zachowano dwa scenariusze: WAM, dla przyspieszonej transformacji z uwzględnieniem mechanizmów mobilizujących oraz WEM, dla zrównoważonej transformacji z wykorzystaniem obecnych już mechanizmów. Do 2030 roku udział OZE w produkcji energii elektrycznej ma wynieść - zgodnie także z wcześniejszym planem - od 51,6% (WEM) do 53,2% (WAM). W ciepłownictwie zaś udział OZE będzie mniejszy, od 32 do 36%. Scenariusz WAM rozumiany jest jako scenariusz aktywnej transformacji, ukierunkowany na realizację założeń i celów Fit for 55. Zakłada on wdrażanie nowych instrumentów polityki klimatyczno‑energetycznej – ponad dotychczas obowiązujące – w celu przyspieszenia rozwoju, poprawy konkurencyjności gospodarki oraz stopniowego dążenia do neutralności klimatycznej. Szczegółowe założenia KPEiK zostały przedstawione przez ekspertów KPMG w sierpniowej edycji Newslettera 2/2025.
W środę, 8 stycznia, na pierwszym w 2026 roku posiedzeniu, Rada Ministrów przyjęła długo oczekiwaną nowelizację prawa energetycznego (UC84). Projekt ten skupia się przede wszystkim na gruntownej reformie procesu przyłączeniowego, odpowiadając na postulaty branży energetycznej i wyzwania związane z transformacją rynku energii w Polsce. Prace nad projektem trwały ponad rok. Projekt ustawy, którego pierwsza wersja została opublikowana w marcu 2025 r., o czym pisaliśmy w Newsletterze 1/2025, przeszedł liczne modyfikacje na przestrzeni tych miesięcy. Zmienione przepisy mają przyspieszyć inwestycje oraz wspierać rozwój OZE, magazynów energii i biogazowni. Wskazano, że nowe regulacje zwiększą dostępność mocy przyłączeniowych, a odbiorcy końcowi zyskają większą kontrolę nad kosztami. Projekt zakłada m.in.: skrócenie ważności warunków przyłączenia z 24 do 12 miesięcy, zwiększenie kwoty zaliczki na poczet opłaty za przyłączenie z 30 zł na 60 zł za każdy kilowat mocy przyłączeniowej, wprowadzenie bezzwrotnej opłaty za rozpatrzenie wniosku o przyłączenie (1 zł za za każdy kilowat mocy, nie więcej niż 100 tys. zł), a także wnoszenie zabezpieczeń (30 zł za kW do 100 MW, powyżej tej mocy 60 zł za kW, ale nie więcej niż 12 mln zł) do wniosków o przyłączenie. Inne zmiany obejmują rozszerzony cable pooling, umożliwiający współdzielenie przyłącza nie tylko przez instalacje OZE, ale też magazyny energii i inne instalacje, wprowadzenie nowych rodzajów umów przyłączeniowych: elastyczne oraz konfigurowalne, które pozwolą na tymczasowe lub zmienne warunki przyłączenia, zależne od parametrów pracy sieci. Operatorzy będą zobowiązani do prowadzenia publicznych platform informacyjnych z danymi o dostępnych mocach i statusie wniosków, a sam proces składania wniosków zostanie uproszczony. Nowelizacja ma na celu nie tylko zwiększyć transparentność i efektywność rynku, a także dostosować polski system do wymogów unijnych i dynamicznych zmian w energetyce. Projekt ustawy jest negatywnie oceniany w branży OZE, głównie ze względu na przepisy związane z wnoszeniem zabezpieczeń, które zdaniem ekspertów będą blokować dostęp do rynku mniejszym projektom. Projekt ustawy ma być rozpatrywany na posiedzeniu Sejmu prawdopodobnie jeszcze w styczniu.
Ministerstwo Klimatu i Środowiska opublikowało i skierowało do rozpatrzenia przez komitet stały Rady Ministrów projekt nowelizacji ustawy o OZE, powielający kluczowe elementy zawetowanej w sierpniu 2025 r. przez Prezydenta ustawy wiatrakowej. Założenia projektu ustawy zostały przedstawione w Newsletterze 4/2025.
Nowy projekt ustawy wiatrakowej przynosi szereg kluczowych usprawnień dla procesu inwestycyjnego w lądowej energetyce wiatrowej. Przede wszystkim umożliwia równoczesne prowadzenie procedur planistycznej i środowiskowej, choć wymaga ukończenia tej pierwszej przed wydaniem decyzji środowiskowej. Wprowadza także możliwość lokalizowania farm wiatrowych na podstawie zintegrowanego planu inwestycyjnego. Co istotne, projekt nie przewiduje skrócenia minimalnej odległości wiatraków od zabudowań mieszkalnych, co było jednym z najbardziej kontrowersyjnych punktów poprzednich propozycji. Ustawa porządkuje wymogi konsultacyjne dotyczące miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego (MPZP) dla elektrowni wiatrowych, przenosząc je do ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym1. Pozwala także na budowę farm wiatrowych na terenach, gdzie MPZP nie przewiduje ani wiatraków, ani zabudowy mieszkaniowej, pod warunkiem zachowania obowiązujących ograniczeń odległościowych.
Projekt rezygnuje z obowiązku przekazywania przez inwestorów 20 tys. zł rocznie za każdy 1 MW mocy sąsiadom farm, który pojawił się w ostatniej fazie prac nad poprzednią ustawą. Za to rozszerza możliwość udziału mieszkańców i gmin w 10 proc. mocy farmy jako prosumentów wirtualnych.
Nowelizacja wprowadza też aukcyjny system wsparcia dla biometanowni powyżej 1 MW, dzieląc je na dwie kategorie mocy. Biometan objęty wsparciem musi pochodzić z biogazu rolniczego lub biomasy spełniającej kryteria zrównoważonego rozwoju. Planowana jest pierwsza aukcja jeszcze w tym roku, a do 2030 r. wsparcie ma umożliwić powstanie 53 biometanowni. Projekt upraszcza także budowę gazociągów bezpośrednich dla biogazu i biometanu.
W zakresie OZE projekt pozwala na zaliczanie energii wyprodukowanej w godzinach cen ujemnych do obowiązku wolumenowego, ale bez wsparcia finansowego. Proponuje też ograniczenie wykorzystania mocy farm fotowoltaicznych latem do 50 % oraz wprowadza ułatwienia dla prosumentów, np. możliwość budowy większych magazynów energii. Ustawa doprecyzowuje definicję biomasy, obejmując nią biodegradowalne odpady przemysłowe.
1Dz. U. z 2024 r. poz. 1130 z późn. zm.
W RCL opublikowano projekt ustawy o zmianie ustawy o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym oraz niektórych innych ustaw (UC97) mający na celu kompleksową nowelizację przepisów dotyczących gospodarowania zużytym sprzętem elektrycznym i elektronicznym, zgodnie z najnowszymi wymogami Unii Europejskiej. Kluczowym elementem jest implementacja dyrektywy 2024/8841, która zmienia dotychczasowe zasady postępowania z elektroodpadami, w tym panelami fotowoltaicznymi. Założenia projektu ustawy zostały przedstawione w Newsletterze 2/2025.
Nowe przepisy obejmują modyfikację dat granicznych, które decydują o rozkładzie obowiązków związanych z przetwarzaniem zużytego sprzętu – zmiana ta wpływa na klasyfikację urządzeń jako „sprzęt dawny” i określa, kto odpowiada za ich zagospodarowanie.
Projekt wprowadza również instytucję autoryzowanego przedstawiciela. To rozwiązanie skierowane jest głównie do firm zagranicznych, które wprowadzają sprzęt na polski rynek – od teraz będą one zobowiązane do ustanowienia takiego przedstawiciela, który przejmie na siebie obowiązki związane z gospodarowaniem odpadami. Przewidziano także sankcje za niedopełnienie tego obowiązku.
Nowelizacja obejmuje zmiany w kilku ustawach: o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym, o recyklingu pojazdów, o odpadach oraz o gospodarce opakowaniami. Celem jest usprawnienie systemu i zapewnienie zgodności z unijnymi regulacjami, a nowe przepisy mają wejść w życie 14 dni po ogłoszeniu.
1Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/884 z dnia 13 marca 2024 r. w sprawie zmiany dyrektywy 2012/19/UE w sprawie zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego (WEEE)
Ministerstwo Finansów i Gospodarki opublikowało projekt ustawy o zmianie ustawy o poręczeniach i gwarancjach udzielanych przez Skarb Państwa oraz niektóre osoby prawne (UD336). Nowelizacja ma kluczowe znaczenie dla kierunków rozwoju polskiej gospodarki, gdyż przewiduje, że wsparcie państwa w postaci poręczeń i gwarancji będzie koncentrować się na przedsięwzięciach odpowiadających na wyzwania transformacji energetycznej, realizujących cele polityki klimatycznej Unii Europejskiej – w tym projekty zero- i niskoemisyjne – oraz wspierających cyfryzację kraju.
Projekt zakłada, że poręczenia i gwarancje Skarbu Państwa będą obejmować przede wszystkim inwestycje finansowane kredytem, pożyczką lub emisją obligacji, które przyczyniają się do rozwoju i utrzymania infrastruktury, ochrony środowiska, postępu technologicznego, wsparcia przemysłu obronnego, a także realizacji strategicznych programów rządowych. To wyraźne ukierunkowanie na projekty o znaczeniu strategicznym dla gospodarki i bezpieczeństwa państwa.
Nowością jest podniesienie maksymalnego progu kwoty objętej poręczeniem lub gwarancją – z 50% do 80% zobowiązania – w przypadku projektów niespełniających kryterium szczególnego znaczenia dla gospodarki czy obronności. Uproszczeniu ulegnie też procedura: zniknie wymóg uzależniania skuteczności poręczenia i gwarancji od wniesienia opłaty prowizyjnej.
Projektodawcy podkreślają, że zmiany mają przede wszystkim uporządkować i usprawnić system poręczeń i gwarancji Skarbu Państwa, czyniąc go bardziej elastycznym i dostosowanym do potrzeb nowoczesnej gospodarki.
Prezydencja Rady i przedstawiciele Parlamentu Europejskiego osiągnęli 19 grudnia 2025 r. wstępne porozumienie w sprawie zmiany europejskiego prawa o klimacie. Proces zmian został opisany w ramach Newslettera 4/2025. W ramach porozumienia ustalono nowy, pośredni i wiążący cel klimatyczny UE na 2040 r., zakładający redukcję emisji gazów cieplarnianych netto o 90% w porównaniu z poziomami z 1990 r. Kompromis, jaki został przyjęty przez Parlament Europejski, zakłada nie tylko określenie celu redukcji emisji, ale też możliwość wykorzystania przy redukcji międzynarodowych jednostek emisji w wysokości do 5% oraz odsunięcie wprowadzenia systemu ETS2 do 2028 r. Dodatkowo w ramach porozumienia ustalono, że co dwa lata ma być przeprowadzana ocena, która pozwoli weryfikować postępy w realizacji celów pośrednich.
Cel klimatyczny na 2040 r.: Rada i Parlament zgodne co do redukcji emisji o 90% - Consilium
17 grudnia 2025 r. Parlament Europejski zatwierdził zmiany w rozporządzeniu EUDR1, przesuwając jego stosowanie o kolejny rok i wprowadzając uproszczenia w zakresie obowiązków dla podmiotów (ang. operators) i podmiotów handlowych (ang. traders). To odpowiedź na liczne głosy państw członkowskich, przedsiębiorców i administracji, którzy podnosili kwestie gotowości do wdrożenia nowych przepisów oraz wyzwań technicznych związanych z unijnym systemem informacyjnym. Kluczowym celem rozporządzenia jest uproszczenie procesu wdrażania oraz przesunięcie terminu rozpoczęcia stosowania przepisów, by dać wszystkim zainteresowanym stronom czas na odpowiednie przygotowanie.
Najważniejsze zmiany dotyczą przesunięcia daty wejścia w życie nowych obowiązków na 30 grudnia 2026 r. dla dużych i średnich przedsiębiorstw oraz 30 czerwca 2027 r. dla małych i mikro przedsiębiorstw. Odpowiedzialność za złożenie oświadczenia o należytej staranności będzie spoczywać wyłącznie na podmiotach, które jako pierwsze wprowadzają produkt na rynek. Pozostali uczestnicy łańcucha dostaw będą zobowiązani jedynie do gromadzenia i przechowywania numeru referencyjnego pierwotnego oświadczenia, bez konieczności dalszego przekazywania tych danych. Dla mikro- i małych podmiotów przewidziano uproszczoną, jednorazową deklarację, co ma znacząco ograniczyć ich obciążenia biurokratyczne.
Ważnym elementem porozumienia jest także wyłączenie z zakresu rozporządzenia niektórych materiałów drukowanych, takich jak książki czy gazety, ze względu na marginalne ryzyko wylesiania związanego z tymi produktami (kod HS ex 49). Komisja Europejska została zobowiązana także do przeprowadzenia przeglądu wdrażania uproszczeń i przedstawienia raportu do 30 kwietnia 2026 r., w którym oceni wpływ rozporządzenia na mniejsze podmioty i zaproponuje ewentualne dalsze usprawnienia.
Link do alertu: EUDR: Parlament Europejski przegłosował propozycję uproszczeń i rocznego odroczenia obowiązków
Link do alertu: EUDR: Komisja Europejska rezygnuje z odroczenia i wprowadza uproszczenia oraz okres przejściowy
Wylesianie: Rada zatwierdza uproszczenie rozporządzenia i odracza jego stosowanie - Consilium
Parlament Europejski (PE) zaostrzył dotychczasowe propozycje przepisów rezygnacji z rosyjskiego gazu rurociągowego i LNG. Dodatkowo, Komisja Europejska (KE) zamierza wprowadzić zakaz importu ropy naftowej z Rosji od 2027 roku. Rozporządzenie, wchodzące w życie na początku 2026 roku, wprowadza zakaz rosyjskiego LNG na rynku spot. Z kolei 30 września 2027 roku zacznie obowiązywać zakaz importu gazu rurociągowego z Rosji.
Unia odchodzi od importu rosyjskiego gazu | Aktualności | Parlament Europejski
W dniu 10 grudnia 2025 r. Komisja opublikowała European Grids Package. Jest to kompleksowy zestaw przepisów i wytycznych, powstały z inicjatywy Komisji Europejskiej, mający na celu istotne przyspieszenie modernizacji i rozbudowy infrastruktury energetycznej w całej Unii Europejskiej. Pakiet stanowi odpowiedź na wyzwania związane z bezpieczeństwem energetycznym, koniecznością zwiększenia udziału odnawialnych źródeł energii oraz potrzebą ograniczenia zależności od importu paliw kopalnych. Kluczowym założeniem jest stworzenie zintegrowanej, odpornej i wydajnej sieci energetycznej, która umożliwi przesył czystej i przystępnej cenowo energii pomiędzy państwami członkowskimi. W praktyce European Grids Package zakłada wprowadzenie szeregu rozwiązań mających usprawnić planowanie i realizację projektów infrastrukturalnych na poziomie krajowym i regionalnym. Szczególny nacisk położono na rozwój i wzmacnianie połączeń transgranicznych, co ma ułatwić handel energią i zwiększyć konkurencyjność rynku. Pakiet przewiduje także przyspieszenie procedur wydawania pozwoleń oraz zwiększenie udziału społeczeństwa w procesach decyzyjnych, co ma budować zaufanie i ograniczać ryzyko opóźnień inwestycyjnych. Istotnym elementem jest promowanie inteligentnych sieci i nowoczesnych technologii, które pozwolą lepiej zarządzać przepływem energii i integrować różnorodne źródła – od wiatru po instalacje fotowoltaiczne. Pakiet kładzie również nacisk na bezpieczeństwo infrastruktury, zarówno w wymiarze fizycznym, jak i cybernetycznym, oraz mobilizację inwestycji prywatnych i publicznych niezbędnych do rozbudowy sieci. Częścią opublikowanego pakietu są Wytyczne 2w-CfD, które dostarczają państwom członkowskim wskazówek w zakresie projektowania dwukierunkowych kontraktów różnicowych. Wytyczne 2w-CfD mają wyłącznie charakter informacyjny i nie są wiążące dla państw członkowskich. W praktyce ich przestrzeganie może warunkować na uzyskanie zgody na pomoc publiczną.
Opublikowane w poniedziałek 22 grudnia 2025 r. założenia do projektu zmiany ustawy o zmianie ustawy o rachunkowości, ustawy o biegłych rewidentach, firmach audytorskich oraz nadzorze publicznym oraz niektórych innych ustaw implementują przepisy dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady zmieniającej dyrektywy 2006/43/WE, 2013/34/UE, 2022/2464 i 2024/1760 w odniesieniu do niektórych wymogów dotyczących sprawozdawczości przedsiębiorstw w zakresie zrównoważonego rozwoju i należytej staranności. Dyrektywa zawęża zakres jednostek zobowiązanych do sporządzania sprawozdawczości ESG do tych, w których zatrudnienie przekracza 1000 osób, a przychody netto ze sprzedaży przekraczają 450 mln euro. Dodatkowo umożliwia państwom członkowskim zwolnienie tych jednostek z pierwszego etapu raportowania, które znajdą się poza nowym zakresem jednostek zobowiązanych do raportowania, z raportowania ESG za lata obrotowe 2025 i 2026. Przewidywana zmiana ustawy ma na celu jak najszybsze wdrożenie opcji zwolnienia z raportowania, aby jednostki mogły z niej skorzystać przed terminem sporządzenia sprawozdania z działalności za 2025 r., który przypada z końcem marca 2026 r.
Trybunał Konstytucyjny w wyroku wydanym 2 grudnia 2025 r. w sprawie o sygn. P 10/16, dokonał przełomowej oceny dotychczasowej praktyki nabywania przez przedsiębiorstwa przesyłowe (lub Skarb Państwa) służebności gruntowej o treści odpowiadającej służebności przesyłu w drodze zasiedzenia.
Rozpatrując pytanie prawne w omawianej sprawie Trybunał Konstytucyjny zakwestionował zgodność z Konstytucją wykładni art. 292 k.c. w zw. z art. 285 § 1 i 2 k.c., która umożliwiała uwzględnianie przy zasiedzeniu okresu posiadania nieruchomości przez przedsiębiorstwo przesyłowe sprzed ustanowienia w Kodeksie cywilnym instytucji służebności przesyłu. Trybunał jednoznacznie wskazał, że taka praktyka – polegająca na nabywaniu przez przedsiębiorstwa przesyłowe służebności odpowiadającej treści służebności przesyłu na podstawie zasiedzenia, w sytuacji braku uprzedniej decyzji administracyjnej ingerującej w prawo własności gruntu oraz bez wypłaty odszkodowania właścicielowi – pozostaje w sprzeczności z Konstytucją (art. 21 ust. 2 i art. 64 ust. 2) oraz z art. 1 Protokołu nr 1 do Europejskiej Konwencji Praw Człowieka.
Wyrok ma istotne znaczenie dla właścicieli nieruchomości, na których od lat znajdują się linie energetyczne, gazociągi czy inne urządzenia infrastruktury - przedsiębiorstwa przesyłowe nie mogą już bowiem powoływać się na zasiedzenie służebności w sytuacjach, w których nie istniała żadna formalna decyzja ingerująca w prawo własności ani nie wypłacono odszkodowania. Z drugiej strony, wyrok otwiera właścicielom nieruchomości drogę do dochodzenia wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z gruntu oraz ustanowienia służebności przesyłu, zwłaszcza w odniesieniu do instalacji zrealizowanych przed 2008 r.
Jednocześnie orzeczenie nie oznacza automatycznego podważenia wszystkich dotychczasowych tytułów prawnych – nie stanowi ono jednolitego rozstrzygnięcia dla wszystkich właścicieli nieruchomości, na których znajdują się elementy infrastruktury przesyłowej. Każda sprawa może wymagać indywidualnego rozstrzygnięcia. Wyrok TK wyznacza jednak nowe ramy interpretacyjne dla sądów powszechnych i w praktyce wymusza bardziej rygorystyczną ocenę ingerencji w prawo własności przy utrzymaniu i rozbudowie infrastruktury przesyłowej.
Wydarzenia
Anna Szczodra, Partner współzarządzający w KPMG Law oraz radca prawny, udzieliła wywiadu dla CIRE.pl, w którym podsumowała mijający rok 2025 w sektorze OZE. Rozmowa skupiła się na rosnącym znaczeniu magazynów energii w modelach inwestycyjnych oraz na tym, dlaczego najbliższe lata mogą być kluczowe dla maksymalizacji zwrotu z takich projektów. Anna Szczodra wskazała, między innymi, że skala redysponowania energii w Polsce – setki GWh wiatru i słońca niewprowadzonych do sieci w 2025 roku – pokazuje realny, wciąż niewykorzystany potencjał ekonomiczny magazynowania energii.
Podatki w sektorze energetycznym
Interpretacje indywidualne
Opłaty przyłączeniowe do sieci elektroenergetycznej farmy wiatrowej
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej wydał interpretację indywidualną (sygn. 0111-KDWB.4010.182.2025.1.HK) dotyczącą kwalifikacji podatkowej opłat przyłączeniowych do sieci elektroenergetycznej. Interpretacja stanowi istotne wyjaśnienie dla podatników zajmujących się wytwarzaniem energii elektrycznej z odnawialnych źródeł, zwłaszcza w kontekście rosnącej liczby inwestycji w farmy wiatrowe.
Tło sprawy
Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, polski rezydent podatkowy podlegający nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu od osób prawnych, zrealizował inwestycję polegającą na budowie i uruchomieniu farmy wiatrowej. W trakcie realizacji projektu spółka poniosła szereg wydatków niezbędnych do zapewnienia prawidłowego funkcjonowania instalacji. Kluczowym wydatkiem były opłaty przyłączeniowe wymagane na mocy umowy zawartej z przedsiębiorstwem energetycznym zgodnie z art. 7 ustawy Prawo energetyczne.
Spółka argumentowała, że przyłączenie farmy do sieci elektroenergetycznej stanowi warunek niezbędny do funkcjonowania instalacji. Sieć umożliwia zarówno odbiór energii elektrycznej wymaganej do zasilania systemu (szczególnie w okresach braku wystarczającego wiatru), jak i wprowadzanie do sieci wytwarzanej energii elektrycznej. Podatnik kwestionował, czy opłaty przyłączeniowe mogą być zaliczone do wartości początkowej środków trwałych wchodzących w skład farmy wiatrowej, czy też powinny być traktowane jako koszty bieżące.
Podatnik powołał się na wcześniejsze interpretacje Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 14 stycznia 2016 r. (sygn. IPPB6/4510-402/15-2/AK) i z 25 stycznia 2016 r. (sygn. IPPB6/4510-452/15-2/AK), które przyznawały prawo do zaliczenia opłat przyłączeniowych do wartości początkowej środków trwałych, wskazując na ich integralny związek z procesem wytworzenia farmy wiatrowej.
Stanowisko DKIS
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej wydał opinię negatywną wobec stanowiska wnioskodawcy.
DKIS wskazał, że opłaty przyłączeniowe nie mogą być zaliczone do wartości początkowej środków trwałych powstałych w wyniku realizacji inwestycji. Organ interpretacyjny przeprowadził szczegółową analizę przepisów art. 15 i 16 Ustawy CIT, wskazując, że koszty poniesione na nabycie lub wytworzenie środków trwałych mogą być zaliczone do wartości początkowej wyłącznie pod warunkami określonymi w art. 16g Ustawy CIT.
Przepisy art. 16g ust. 4 Ustawy CIT definiują koszt wytworzenia jako wartość zużytych do wytworzenia środków trwałych rzeczowych składników majątku i wykorzystanych usług obcych, kosztów wynagrodzeń i pochodnych oraz innych kosztów dających się zaliczyć do wartości wytworzonych środków trwałych. DKIS stwierdził, że katalog ten nie obejmuje wydatków pośrednio związanych z inwestycją, takich jak opłaty administracyjne czy przyłączeniowe ponoszone w toku realizacji projektu.
Stanowisko DKIS opierało się na założeniu, że wydatki mogą być zaliczone do kosztu wytworzenia wyłącznie wtedy, gdy mają bezpośredni związek z fizycznym wytworzeniem składników majątkowych, a nie wtedy, gdy dotyczą formalności administracyjnych lub warunków technicznych umożliwiających użytkowanie środka trwałego.
Znaczenie interpretacji
Interpretacja stanowi zmianę w stanowisku organów skarbowych wobec wcześniejszych wytycznych wydawanych przez Dyrektora Izby Skarbowej. Wyjaśnia ona, że opłaty przyłączeniowe – choć niezbędne do uruchomienia instalacji – nie spełniają warunków określonych w ustawie do zaliczenia do wartości początkowej środków trwałych.
Decyzja ma doniosłe znaczenie dla branży energetyki odnawialnej, szczególnie dla podmiotów realizujących projekty farm wiatrowych i słonecznych. Stanowisko DKIS będzie stanowić punkt odniesienia dla organów podatkowych przy weryfikacji rozliczeń podatników. Interpretacja demonstruje zmianę podejścia – poprzednie stanowiska organów skarbowych uznawały opłaty przyłączeniowe za element kosztu wytworzenia, a DKIS przyjmuje obecnie bardziej restrykcyjne podejście.
Zmiana ta wskazuje na ewolucję poglądów organów skarbowych dotyczącą rozgraniczenia wydatków inwestycyjnych, a w szczególności na pogłębiającą się praktykę interpretacyjną orzecznictwa administracyjnego.
Praktyczne konsekwencje
Podatnicy, którzy planują inwestycje w farmach wiatrowych i słonecznych, muszą uwzględnić, że opłaty przyłączeniowe nie będą mogły zostać ujęte w wartości początkowej środków trwałych. Wydatki te powinny być traktowane jako koszty uzyskania przychodu w roku ich poniesienia, o ile spełnią przesłanki określone w art. 15 Ustawy CIT – tj. muszą mieć związek z prowadzoną działalnością i być rzeczywiście poniesione.
W praktyce zasada ta oznacza, że podatnicy mogą odliczyć opłaty przyłączeniowe bezpośrednio w roku ich poniesienia jako koszty bieżące, co może okazać się korzystniejsze niż amortyzacja rozłożona na okres wieloletni. Jednocześnie podatnicy powinni dysponować odpowiednią dokumentacją potwierdzającą charakter i cel poniesionego wydatku.
Dla spółek, które już ujęły opłaty przyłączeniowe w wartości początkowej (szczególnie w oparciu o wcześniejsze interpretacje z lat 2016), interpretacja stanowi punkt odniesienia do weryfikacji wcześniejszych rozliczeń. Mogą one rozważyć złożenie korekty deklaracji CIT za okresy nieprzedawnione, jeżeli uzasadniają to zmienione stanowisko organów skarbowych.
Podatnicy powinni również uwzględnić możliwość zgłoszenia zastrzeżeń do wcześniejszych decyzji organów podatkowych wydanych na podstawie stanowiska DKIS zawartego w tej interpretacji.
Skutki podatkowe salda dodatniego w aukcyjnym systemie wsparcia OZE
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej wydał korzystną interpretację indywidualną (sygn. 0111-KDIB1-1.4010.560.2025.1.RH z dnia 1 grudnia 2025 r.) dotyczące kwalifikacji podatkowej salda dodatniego powstającego w systemie aukcyjnym wspierania energii odnawialnych źródeł. Interpretacja stanowi istotne wyjaśnienie dla podatników zajmujących się wytwarzaniem energii elektrycznej z odnawialnych źródeł, szczególnie farm wiatrowych i fotowoltaicznych uczestniczących w systemie aukcyjnym.
Tło sprawy
Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, polska rezydentka podatkowa podlegająca nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu od osób prawnych, udzielała się w aukcji przeprowadzonej w trybie ustawy o odnawialnych źródłach energii z dnia 20 lutego 2015 r. Aukcja miała przedmiotem sprzedaż energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii. Spółka uczestnicząca w systemie aukcyjnym otrzymuje wsparcie w postaci prawa do pokrycia ujemnego salda – różnicy między ceną aukcyjną a ceną rynkową energii, gdy cena rynkowa jest niższa od zaoferowanej w aukcji ceny gwarantowanej.
W przypadku sytuacji odwrotnej, gdy cena rynkowa energii elektrycznej jest wyższa od ceny aukcyjnej – powstaje saldo dodatnie (różnica na korzyść wytwórcy). Zgodnie z przepisami ustawy o OZE, saldo dodatnie ma być przeznaczane przede wszystkim na pokrycie przyszłego ujemnego salda. Jeżeli saldo dodatnie nie zostanie całkowicie rozliczone do końca danego okresu rozliczeniowego (trwającego co 3 lata), musi zostać zwrócone operatorowi rozliczeń energii odnawialnej.
Praktyka rozliczeniowa polega na miesięcznym raportowaniu przez wytwórcę danych służących wyliczeniu salda dodatniego lub ujemnego. Jednak – co podkreśla podatnik – nie stanowiło to danych ostatecznych. Ostateczne rozliczenie następuje dopiero na koniec każdego trzyletniego okresu rozliczeniowego, kiedy operator przesyła podsumowanie zawierające precyzyjne i ostateczne dane dotyczące wysokości salda dodatniego.
Podatnik wątpliwości dotyczyły dwóch zagadnień: po pierwsze – czy saldo dodatnie stanowi koszt uzyskania przychodu w rozumieniu Ustawy CIT, oraz po drugie – w którym momencie podatnik powinien rozpoznać ten koszt podatkowy.
Stanowisko DKIS
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej wydał pozytywną interpretację, stwierdzając, że stanowisko wnioskodawcy jest prawidłowe. Organem interpretacyjnym odstąpił od uzasadnienia prawnego na podstawie art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, gdyż stanowisko podatnika było prawidłowe w pełnym zakresie.
W swoje ocenie DKIS potwierdził, że:
- Kwota stanowiąca saldo dodatnie, wynikająca ze sprzedaży energii po cenie rynkowej przewyższającej cenę aukcyjną, stanowi dla podatnika koszt uzyskania przychodu w rozumieniu art. 15 ust. 1 Ustawy CIT.
- Koszt ten powinien być rozpoznany w momencie poniesienia, czyli w chwili ujęcia zobowiązania wobec operatora w księgach rachunkowych na podstawie ostatecznego dowodu dokumentującego wysokość salda dodatniego.
- Saldo dodatnie należy traktować jako koszt uzyskania przychodu pośredni (inny niż bezpośrednio związany z przychodami), a nie koszt bezpośredni.
- Prawidłowo koszt powinien być rozpoznany dopiero po zakończeniu każdego trzyletniego okresu rozliczeniowego, gdy istnieje ostateczne i niezmienne rozliczenie sprzedaży energii elektrycznej, a tym samym ostateczna wartość salda dodatniego.
Znaczenie interpretacji
Interpretacja stanowi klarowne wyjaśnienie dla całej branży energetyki odnawialnej w Polsce, szczególnie dla sektora farm fotowoltaicznych i wiatrowych uczestniczących w systemie aukcyjnym. Wyjaśnienie DKIS rozwiewa wątpliwości, które wynikały z różnych interpretacji wydawanych wcześniej w podobnych sprawach.
Znaczenie interpretacji jest szczególnie duże ze względu na skalę zjawiska – według danych Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki, w aukcjach dla małych instalacji fotowoltaicznych i wiatrowych (do określonej mocy) przystąpiło tysiące wytwórców, analogicznie w aukcjach dla większych jednostek. Każdy z tych podatników potrzebował pewności co do prawidłowego rozliczania salda dodatniego dla celów podatku dochodowego.
Interpretacja potwierdza konsekwentną linię orzeczniczą DKIS wyrażoną w poprzednich interpretacjach indywidualnych z lat 2023–2024 (znajdujące się w ustawie o OZE) oraz podtrzymuje stanowisko, że saldo dodatnie jest kosztem ponoszonym w celu zachowania i zabezpieczenia źródła przychodów. Wyjaśnienie to eliminuje konkurencyjne teorie co do charakteru salda dodatniego i zapewnia podatnikom pewność prawną.
Interpretacja stanowi również istotny sygnał dla organów podatkowych prowadzących kontrole i weryfikacje w branży energetyki odnawialnej – wyeliminowanie niepewności co do rozliczania salda dodatniego ogranicza ryzyko sporów podatkowych.
Praktyczne konsekwencje
Podatnicy zajmujący się wytwarzaniem energii ze źródeł odnawialnych w systemie aukcyjnym mogą teraz z całą pewnością traktować saldo dodatnie jako koszt uzyskania przychodu. Oznacza to, że wydatek związany z zwrotem salda dodatniego nie będzie stanowić przychodu podlegającego opodatkowaniu CIT – podatnik będzie mogła go odliczyć jako koszt.
W praktyce oznacza to, że saldo dodatnie należy rozpoznawać w księgach rachunkowych dopiero po otrzymaniu ostatecznego rozliczenia od operatora na koniec każdego trzyletniego okresu rozliczeniowego. Do tego momentu miesięczne raporty stanowiące materiał pomocniczy do raportowania – mogą być zatem ujmowane w księgach rachunkowych jedynie warunkowo, bez ostatecznego kwalifikowania jako kosztu podatkowego.
Technicznie podatnik powinien:
- Prowadzić rozliczenie miesięczne na bazie raportów operatora jako materiał informacyjny
- Po zakończeniu trzyletniego okresu rozliczeniowego oczekiwać ostatecznego podsumowania od operatora
- Na bazie tego ostatecznego podsumowania sporządzić wewnętrzny dokument księgowy
- Zaksięgować to zobowiązanie jako koszt uzyskania przychodu w momencie ostatecznego potwierdzenia
Dla podatników, którzy byli już opodatkowani od salda dodatniego w momencie jego powstania (przed ostatecznym rozliczeniem), interpretacja stanowi punkt odniesienia do weryfikacji wcześniejszych rozliczeń. Mogą oni rozważyć złożenie korekty deklaracji CIT za okresy nieprzedawnione, jeśli rozliczyli się inaczej.
Interpretacja stanowi również wiadomość dla sektora energetyki odnawialnej o zgodności systemu aukcyjnego ze strukturą podatku dochodowego. Potwierdza ona, że ustawodawca – wprowadzając system aukcyjny jako zachętę inwestycyjną – zakładał prawidłowe rozliczanie podatkowe salda dodatniego jako kosztu, a nie przychodu obciążonego podatkiem.
Dotacje w sektorze energetycznym
Efektywność energetyczna
Efektywność energetyczna
(ogłoszony)
Termin naboru:
28 listopad 2025 – 27 lutego 2026
Dla kogo:
średnie i duże przedsiębiorstwa
Na co:
Poprawa efektywności energetycznej (wraz z instalacją OZE) w dużych i średnich przedsiębiorstwach - nabór dla ostatecznych odbiorców wsparcia.
Intensywność wsparcia:
pożyczka preferencyjna z premią inwestycyjną do 85% kosztów kwalifikowanych (w tym: możliwość umorzenia do 49% pożyczki preferencyjnej)
Elektromobilność
Budowa lub rozbudowa stacji ładowania dla pojazdów ciężarowych
(planowany)
Planowany termin naboru: 2026 r.
Dla kogo:
Przedsiębiorstwa.
Na co:
- Budowa wzdłuż dróg sieci bazowej TEN-T (+ 3km) co najmniej 2 stacji ładowania, z których każda będzie miała co najmniej jeden punkt ładowania o mocy wyjściowej co najmniej 350 kW.
- Budowa na obszarze centrum logistycznego (DEPOT), bazy eksploatacyjnej lub terminalu intermodalnego (+3 km) co najmniej 1 stacji ładowania, z co najmniej jednym punktem ładowania o mocy wyjściowej co najmniej 350 kW.
Jakie wsparcie można otrzymać:
Dotacja do 100% kosztów kwalifikowanych.
Wsparcie zakupu lub leasingu pojazdów zeroemisyjnych
(ogłoszony)
Termin naboru: od 30.05.2025 r. do 30.06.2029 r. lub do wyczerpania alokacji
Dla kogo:
Przedsiębiorstwa.
Na co:
- Budowa wzdłuż dróg sieci bazowej TEN-T (+ 3km) co najmniej 2 stacji ładowania, z których każda będzie miała co najmniej jeden punkt ładowania o mocy wyjściowej co najmniej 350 kW.
- Budowa na obszarze centrum logistycznego (DEPOT), bazy eksploatacyjnej lub terminalu intermodalnego (+3 km) co najmniej 1 stacji ładowania, z co najmniej jednym punktem ładowania o mocy wyjściowej co najmniej 350 kW.
Jakie wsparcie można otrzymać:
Dotacja do 100% kosztów kwalifikowanych.
Ciepłownictwo
OZE – źródła ciepła dla ciepłownictwa
(planowany)
Planowany termin naboru: 31 marca 2026 – 30 września 2026
Dla kogo:
Przedsiębiorstwa prowadzące działalność gospodarczą w zakresie wytwarzania ciepła lub wytwarzania w skojarzeniu ciepła i energii elektrycznej
Na co:
Budowa i/lub przebudowa źródeł o łącznej mocy zainstalowanej ≥ 2 MWt, w których do produkcji energii cieplnej wykorzystuje się energię z OZE tj: pompy ciepła, kolektory słoneczne, geotermia.
Intensywność wsparcia:
- Dotacja: do 50% kosztów kwalifikowanych,
- Pożyczka: do 70% kosztów kwalifikowanych.
Kogeneracja dla ciepłownictwa
(planowany)
Planowany termin naboru: : 31 marca 2026 – 30 września 2026
Dla kogo:
Przedsiębiorstwa
Na co:
- Budowa lub/i przebudowa jednostek wytwórczych o łącznej mocy zainstalowanej nie mniejszej niż 1 MW, pracujących w warunkach wysokosprawnej kogeneracji (z wyłączeniem jednostek opalanych węglem) wraz z podłączeniem ich do sieci, w których do produkcji wykorzystuje się: ciepło odpadowe, energię OZE, paliwa gazowe, mieszanki gazów, gaz syntetyczny lub wodór.
- Co najmniej 70% ciepła użytkowego musi zostać wprowadzone do publicznej sieci ciepłowniczej.
Intensywność wsparcia:
- Dotacja: do 50% kosztów kwalifikowanych
- Pożyczka: do 100% kosztów kwalifikowanych
Kogeneracja
Źródła wysokosprawnej kogeneracji
(ogłoszony)
Termin naboru: 21 listopada 2025 – 10 marca 2026
Dla kogo:
Przedsiębiorstwa.
Na co:
Rozwój skojarzonej produkcji energii elektrycznej i ciepła w procesie wysokosprawnej kogeneracji oraz magazynów energii cieplnej/elektrycznej (element dodatkowy) przyczyniających się do integracji energii z OZE. Wsparcie powinno być dedykowane jednostkom wytwórczym OZE (np. wykorzystujących biomasę, biogaz lub biometan). Nie będą wspierane jednostki wytwórcze wykorzystujące paliwa kopalne.
Intensywność wsparcia:
Dotacja do 45% kosztów kwalifikowanych
Wysokosprawna kogeneracja z biogazu wytwarzanego z biomasy, w tym z odpadów komunalnych
(planowany)
Planowany termin naboru: II lub III kw. 2026
Dla kogo:
Przedsiębiorstwa
Na co:
- Budowa lub/i przebudowa jednostek wytwórczych o łącznej mocy zainstalowanej ≥ 1 MW.
- Budowa nowych, rozbudowa lub modernizacja istniejących instalacji fermentacji „biomasy” celem wykorzystania uzyskanego biogazu do wytwarzania energii w warunkach wysokosprawnej kogeneracji.
Intensywność wsparcia:
- Dotacja: do 40% kosztów kwalifikowanych;
- Pożyczka do 100% kosztów kwalifikowanych.
Biometan/biogaz
Rozwój OZE
Planowany termin naboru: 30 stycznia - kwietnia 2026
Dla kogo:
przedsiębiorstwa
Na co:
- Budowa, przebudowa, modernizacja i rozbudowa odnawialnych źródeł energii w zakresie wytwarzania biometanu;
- Budowa lub rozbudowa odnawialnych źródeł energii w zakresie wytwarzania energii elektrycznej i/lub ciepła z biogazu wraz z magazynami energii działającymi na potrzeby danego źródła OZE oraz przyłączeniem do sieci
Intensywność wsparcia:
- Dotacja: do 39,06% kosztów kwalifikowanych
- Pożyczka preferencyjna 0%: do 40,65% kosztów kwalifikowanych
- Pożyczka na warunkach rynkowych: do 20,29% kosztów kwalifikowanych
Wykorzystanie biometanu
Planowany termin naboru: I/II połowa 2026
Dla kogo:
Przedsiębiorstwa
Na co:
Budowa nowych, rozbudowa lub modernizacja istniejących instalacji fermentacji biomasy o OZE, do produkcji biogazu wraz z modułem oczyszczania biogazu do biometanu oraz przyłączeniem do sieci gazowej lub dalszego procesowania biometanu do formy skroplonej (bioLNG) lub wysoko sprężonej (bioCNG) celem wykorzystania na potrzeby własne lub/i na paliwo transportowe.
Intensywność wsparcia:
- Dotacja: do 45% kosztów kwalifikowanych
- Pożyczka: do 70% kosztów kwalifikowanych
Zapisz się na newsletter energetyczny
Skontaktuj się z nami
Dowiedz się więcej, o tym w jaki sposób wiedza i technologia KPMG mogą pomóc Tobie i Twojej firmie.