Raportowanie zarządzania tematami ESG jest dla wielu firm kluczowym elementem działań w obszarze zrównoważonego rozwoju. Pozwala nie tylko dzielić się osiągnięciami ze swoimi interesariuszami, ale także, a może przede wszystkim, jest okazją do określenia najważniejszych wpływów organizacji, uporządkowania wewnętrznych procesów, czy też rewizji celów i osiąganych wyników. Aby zapewnić wysoką jakość ujawnianych informacji i możliwość porównań między organizacjami, raporty powinny być przygotowywane zgodnie z uznanymi standardami. Obecnie zdecydowanie najpopularniejsze są standardy GRI, zaktualizowane do wersji GRI Standards 2021. Od 2024 r. natomiast będziemy posługiwali się Europejskimi Standardami Raportowania Zrównoważonego Rozwoju – warto już teraz wiedzieć o nich więcej.
Raportowanie zrównoważonego rozwoju
Obecnie zdecydowanym numerem jeden, zarówno w Polsce, jak i na świecie, jeśli chodzi o standardy wykorzystywane w celu przygotowania raportów zrównoważonego rozwoju są GRI Standards, tworzone przez Global Reporting Initiative.
Sytuacja ta ulegnie radykalnej zmianie, przynajmniej wśród krajów – członków Unii Europejskiej, w perspektywie najbliższych 2-3 lat, kiedy to zacznie obowiązywać dyrektywa CSRD. Wprowadzi ona obowiązek ujawniania informacji o zrównoważonym rozwoju przedsiębiorstw zgodnie z nowopowstającymi Europejskimi Standardami Raportowania Zrównoważonego Rozwoju (European Sustainability Reporting Standards, ESRS).
Przyjrzyjmy się pokrótce temu dokumentowi, sprawdzając jakie założenia mu przyświecają i na jakie zmiany powinniśmy się przygotować w związku z nim.
European Sustainability Reporting Standards
W 2023 r. w Unii Europejskiej nadal obowiązuje dyrektywa Non-Financial Reporting Directive (NFRD), nakładająca obowiązek ujawniania informacji niefinansowych na duże jednostki zainteresowania publicznego (ok. 11 000 takich podmiotów w całej Europie). Obecnie obowiązująca dyrektywa nie nakłada żadnego obowiązku względem stosowania standardów do raportowania informacji. Zasada ta zmieni się wraz z początkiem obowiązywania dyrektywy Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD), czyli od 1. stycznia 2024 r. Obejmie ona, z czasem, wszystkie duże, a także małe i średnie notowane na giełdach przedsiębiorstwa (szacunkowo będzie to ok. 40 000 spółek). Wprowadzi także obowiązek raportowania wymaganych informacji zgodnie z European Sustainability Reporting Standards.
Harmonogram implementacji dyrektywy CSRD przedstawia się następująco:
- Od 1 stycznia 2024 roku dyrektywa CSRD obejmie podmioty podlegające na ten moment dyrektywie NFRD (firmy zatrudniające powyżej 500 osób będące jednostkami zainteresowania publicznego) – oznacza to, że spółki te będą musiały przygotować pierwsze raporty zgodnie z nowymi standardami w roku 2025, za rok 2024.
- Rok później, a zatem dla raportów za rok 2025 publikowanych w roku 2026, obowiązek raportowania informacji o zrównoważonym rozwoju obejmie pozostałe duże spółki podlegające dyrektywie CSRD, czyli wszystkie firmy zatrudniające powyżej 250 pracowników.
- Z przesunięciem jeszcze o rok, a więc dla raportów za rok 2026 publikowanych w roku 2027, obowiązek obejmie ostatnią grupę, czyli małe i średnie przedsiębiorstwa notowane na giełdzie, zatrudniające powyżej 10 pracowników.
Standardy ESRS zbudowane są modułowo, składają się z oddzielnych, ale powiązanych ze sobą elementów.
ESRS 1
Standard ESRS 1 nie zawiera żadnych wskaźników, opisuje ogólne zasady posługiwania się standardami i tworzenia raportów zrównoważonego rozwoju zgodnie z ESRS.
ESRS 2
Drugi przekrojowy standard to ESRS 2, zawierający zestaw obowiązkowych wskaźników (12 wymaganych ujawnień), dotyczących informacji ogólnych o podmiocie raportującym, strategii, zarządzaniu, a także przeprowadzonej na potrzeby raportu analizy istotności (ESRS wprowadzają w tym zakresie zasadę podwójnej istotności).
Trzy grupy standardów w ramach ESRS
ESRS to również, a może przede wszystkim, trzy grupy standardów obejmujących poszczególne zakresy tematyczne (w nawieasie liczba wymaganych ujawnień):
ŚRODOWISKO
- ESRS E1 – Zmiana klimatu (9)
- ESRS E2 – Zanieczyszczenie (6)
- ESRS E3 – Zasoby wodne i morskie (5)
- ESRS E4 – Bioróżnorodność i ekosystemy (6)
- ESRS E5 – Wykorzystywanie zasobów i gospodarka o obiegu zamkniętym (6)
SPOŁECZEŃSTWO
- ESRS S1 – Zatrudnienie (17)
- ESRS S2 – Pracownicy w łańcuchu wartości (5)
- ESRS S3 – Otoczenie społeczne (5)
- ESRS S4 – Konsumenci i użytkownicy końcowi (5)
ŁAD ZARZĄDCZY
- ESRS G1 – Praktyki biznesowe (6)
Podkreślić należy, że ESRS wprowadzają niezwykle wyśrubowane zasady raportowania. Szczególnie dla podmiotów z umiarkowanym lub bez doświadczenia w obszarze raportowania zrównoważonego rozwoju przygotowanie takiego dokumentu będzie na pewno ogromnym wyzwaniem. Nie są przesadzone głosy zapowiadające prawdziwą rewolucję w obszarze ujawniania informacji ESG. Biorąc to pod uwagę na pewno warto jak najszybciej zapoznać się dokładnie z ESRS, ale przede wszystkim odpowiednio wcześniej zacząć transformację modelu biznesowego w kierunku zrównoważonego rozwoju – po to, aby za 2, czy 3 lata móc wypełnić wymogi raportowania zgodnie z ESRS.
Jeszcze jedną istotną zmianą jest również to, że raportowane niefinansowe dane będą podlegały obowiązkowemu audytowi, a podanie nieprawdziwych danych będzie podlegało odpowiedzialności karnej i finansowej – również dla członków zarządu.
Wszystkie Europejskie Standardy Raportowania Zrównoważonego Rozwoju dostępne są na stronie: First Set of draft ESRS - EFRAG
Raportowanie ESG – wsparcie KPMG
W KPMG oferujemy wsparcie w zrozumieniu i wdrożeniu nowych standardów, a także w procesie tworzenia raportów zrównoważonego rozwoju zgodnie z aktualnymi wytycznymi i najlepszymi praktykami.
Zapraszamy do kontaktu w celu uzyskania bardziej szczegółowych informacji.
