De uitdaging
Identity & Access Management (IAM) vormt de basis van effectieve cybersecurity. Toch wordt dit onderwerp binnen veel organisaties nog vaak gezien als een technisch IT-vraagstuk in plaats van een strategische prioriteit. Bestuurders vinden het complex en hebben er niet altijd voldoende zicht op, waardoor investeringen in modernisering regelmatig achterblijven.
In een tijd waarin organisaties steeds vaker in de cloud werken en hybride werken de norm is geworden, vormt dat een groeiend risico. Gevoelige data wordt op verschillende plekken opgeslagen en gedeeld, terwijl cybercriminelen steeds geavanceerdere methoden gebruiken om toegang te krijgen tot systemen en informatie.
Juist in deze context speelt IAM een cruciale rol. Het bepaalt wie toegang heeft tot welke systemen en data, en onder welke voorwaarden. Zonder goed ingerichte toegangscontrole wordt het moeilijk om cyberdreigingen zoals ransomware, datalekken of ongeautoriseerde toegang effectief te voorkomen. Bovendien wordt IAM steeds belangrijker vanuit compliance-perspectief, bijvoorbeeld in het kader van regelgeving zoals NIS2 en GDPR.
De aanpak
Traditioneel vraagt het beheren van toegangsrechten veel handmatige inspanning. Rollen moeten worden bepaald, accounts worden beheerd, toegangsaanvragen worden beoordeeld en periodieke reviews moeten worden uitgevoerd. Deze processen zijn vaak tijdrovend, foutgevoelig en kostbaar.
Artificial Intelligence kan deze processen aanzienlijk verbeteren. Door gebruikersgedrag te analyseren kan AI bijvoorbeeld helpen bepalen welke toegang logisch en noodzakelijk is voor een specifieke rol of functie. Daarmee wordt het principe van ‘least privilege’, waarbij medewerkers alleen toegang krijgen tot wat zij daadwerkelijk nodig hebben, eenvoudiger en consistenter toegepast.
AI kan daarnaast risicovolle accounts sneller identificeren. Afwijkende patronen, ongebruikte accounts of verdachte activiteiten worden automatisch gedetecteerd, waardoor securityteams sneller kunnen ingrijpen.
Ook access certification kan efficiënter worden ingericht. In plaats van grote aantallen generieke toegangsverzoeken krijgen managers gerichte vragen met relevante context, bijvoorbeeld: “Deze medewerker maakt deel uit van team X en 90 procent van het team heeft dezelfde toegang.” Hierdoor wordt het beoordelingsproces eenvoudiger en nauwkeuriger.
Het resultaat
Door AI te integreren in IAM-processen kunnen organisaties hun toegangsbeheer efficiënter, veiliger en beter beheersbaar maken.
Toegangsrechten worden sneller en consistenter toegekend, terwijl afwijkingen en risico’s eerder worden gesignaleerd. Tegelijkertijd neemt de administratieve last voor IT- en securityteams af, waardoor zij zich meer kunnen richten op strategische beveiligingsvraagstukken.
Een belangrijk uitgangspunt blijft daarbij de samenwerking tussen mens en technologie. AI ondersteunt besluitvorming en analyse, maar menselijke expertise blijft essentieel voor het beoordelen van risico’s, het bepalen van normen en het waarborgen van ethische en transparante besluitvorming.
Met een goed ingerichte AI-ondersteunde IAM-omgeving kunnen organisaties processen versnellen, risico’s verkleinen en tegelijkertijd eenvoudiger voldoen aan compliance-eisen. Daarmee wordt duidelijk dat IAM geen puur IT-vraagstuk is, maar een essentieel onderdeel van organisatiebrede digitale veiligheid.
Het team dat het verschil maakte
Een multidisciplinair team van KPMG Nederland ondersteunt organisaties bij het moderniseren van Identity & Access Management. Door expertise in cybersecurity, AI & Data en Digital Process Excellence te combineren helpen zij organisaties toegangsbeheer slimmer, veiliger en toekomstbestendig in te richten.
Anton Fridrikh, Senior Manager bij KPMG's Cyber Defense & Response Advisory, streeft ernaar de wereld veiliger te maken door de identiteiten van organisaties en hun klanten te beveiligen.