Μεγάλη προσαρμοστικότητα στις συνεχείς και διαφορετικές προκλήσεις που έχουν αντιμετωπίσει κατά τα τελευταία δέκα τουλάχιστον έτη έχουν δείξει οι ελληνικές επιχειρήσεις.
Οπως εξηγεί μιλώντας στο Αθηναϊκό-Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων ο πρόεδρος του Συνδέσμου Εταιρειών Συμβούλων Μάνατζμεντ Ελλάδος, Γιώργος Ραουνάς, οι ελληνικές επιχειρήσεις που κατάφεραν να επιβιώσουν της οικονομικής ασφυξίας των capital controls, της τραπεζικής καχεξίας για τη χρηματοδότησή τους, της πρωτοφανούς κατάστασης της πανδημίας και λοιπών δεινών, έχουν αποκτήσει ανοσία στις δυσκολίες.
Παρά ταύτα, κάποιες παθογένειες της ελληνικής πραγματικότητας αποτελούν, σύμφωνα με τον κ. Ραουνά, εμπόδια για την ανάπτυξη των επιχειρήσεων. Σταχυολογώντας κάποιες από αυτές αναφέρει τις εξής εξωτερικές και εσωτερικές προκλήσεις, καθώς και κάποιες σκέψεις για την αντιμετώπισή τους:
- Η πρόσβαση στο τραπεζικό σύστημα συνεχίζει να είναι δύσκολη για πολλές επιχειρήσεις και ιδιαίτερα για τις μικρές και μεσαίες. Η ουσιαστική κατάρρευση των ελληνικών τραπεζών που οδήγησε στην απόλυτη αυστηροποίηση των κριτηρίων χρηματοδότησης, ενώ παράλληλα δεν αναπτύχθηκαν εναλλακτικές πηγές πίστης, κατέληξε στο να κάνει κυρίαρχο στοιχείο την εξασφάλιση και όχι τις παραγωγικές χρηματοροές. Πρέπει οι τράπεζες να εξορθολογίσουν τα πιστωτικά κριτήρια και να αναλάβουν ξανά λελογισμένα ρίσκα, ενώ η πολιτεία μέσω των δομών της να παράσχει εξασφαλίσεις σε επιχειρήσεις με ικανή διοίκηση.
- Η διαχρονικά αναιμική οικονομική διπλωματία δεν διευκολύνει ιδιαίτερα την τοποθέτηση σε αγορές-στόχους, παρά τη σημαντική βελτίωση της εξωστρέφειας (που ήρθε ως απάντηση στην οικονομική κρίση). Απαιτείται μακροχρόνιος σχεδιασμός, εξασφάλιση πόρων και στελέχωση των θέσεων με τα κατάλληλα άτομα που θα προωθούν και θα υποστηρίζουν με συνέπεια τις ελληνικές επιχειρήσεις σε συγκεκριμένους κλάδους και χώρες.
- Το μικρό μέγεθος των εταιρειών μας (ακόμα και των μεγάλων από αυτές στην παγκόσμια κλίμακα) τις οδηγεί να είναι περιφερειακοί "παίκτες". Τα πρόσφατα μέτρα που ενισχύουν τη δημιουργία μεγαλύτερων σχημάτων μέσω εξαγορών και συγχωνεύσεων είναι προς τη σωστή κατεύθυνση, αλλά θα πρέπει να έχουν συνέχεια, πέρα από την καταληκτική ημερομηνία ολοκλήρωσης του ΤΑΑ (Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας).
- Η εταιρική διακυβέρνηση των περισσοτέρων επιχειρήσεων δεν είναι στο σωστό επίπεδο για να τους επιτρέψει να μεγαλώσουν με υποστήριξη επιχειρηματικών κεφαλαίων ή άλλων στρατηγικών επενδυτών. Ο μέσος Έλληνας επιχειρηματίας πρέπει να διαχωρίσει το εταιρικό από το προσωπικό ταμείο και να αποδεχθεί ότι όταν αποφασίζει για τα μέλη του ΔΣ ή τη στελέχωση σημαντικών θέσεων, η τεχνογνωσία είναι καλύτερη από τη συγγένεια. Την ίδια στιγμή, θέματα για τον ρόλο της οικογένειας στην επιχείρηση και για τη διαδοχή πρέπει να συζητώνται στη βάση της βέλτιστης λειτουργίας και βιωσιμότητας της επιχείρησης.
Εστιάζοντας στα μέτρα στήριξης επιχειρήσεων και νοικοκυριών από την κυβέρνηση, ο κ. Ραουνάς επισημαίνει ότι έχουν ληφθεί αρκετά μέτρα τόσο κατά τη διάρκεια της πανδημίας όσο και στην παρούσα ενεργειακή κρίση. Ωστόσο διευκρινίζει ότι "είναι αναμενόμενο να αφήνουν αρκετούς δυσαρεστημένους και σε γενικό επίπεδο να μην είναι επαρκή για την πλήρη κάλυψη των αναγκών". Επίσης, προσθέτει ότι "ενώ για τα νοικοκυριά είναι λογικό να μην υπάρχουν γενικά και οριζόντια μέτρα, εστιάζοντας στους πλέον ευάλωτους, όσον αφορά τις επιχειρήσεις θεωρώ ότι θα πρέπει να διερευνηθούν μέτρα φορολογικής τουλάχιστον ελάφρυνσης για την αποφυγή μετακύλισης του αυξημένου κόστους λειτουργίας στους καταναλωτές. Παράλληλα απαιτείται συνεχής παρακολούθηση της αγοράς για έλεγχο περιπτώσεων αισχροκέρδειας". "Ο κίνδυνος του εκτροχιασμού των δημοσιονομικών δεδομένων πρέπει να αποφευχθεί, ειδικά εν όψει των επερχόμενων εκλογών, ενώ η Κυβέρνηση δεν θα πρέπει να προσφύγει στην ανάλωση κεφαλαίων του ΤΑΑ τα οποία σκοπό έχουν την ανάπτυξη" αναφέρει χαρακτηριστικά.
