Usvojene izmene Zakona o poreskom postupku i poreskoj administraciji

Parlament Srbije usvojio je Zakon o izmenama i dopunama zakona o poreskom postupku i poreskoj administraciji (Zakon o izmenama ZPPPA), objavljen u Službenom glasniku Republike Srbije br. 80/2026 od 31. avgusta 2026. godine.

Zakon o izmenama ZPPPA stupa na snagu 8. septembra 2026. godine, osim člana 7. (automatsko namirenje akciza), koji se primenjuje od 1. februara 2027. godine.

Najznačajnije novine su prikazane u nastavku.

Neograničen broj izmenjenih prijava

Ukida se ograničenje broja izmena poreske prijave.

Obveznik može izmeniti:

• prvobitnu prijavu koju je podneo, i
• prijavu po službenoj dužnosti koju je podnela Poreska uprava, neograničen broj puta u roku zastarelosti.

Ovo pravilo važi i za prijave podnete pre stupanja na snagu Zakona o izmenama ZPPPA.

Proširenje slučajeva prijava po službenoj dužnosti

Poreska uprava sada podnosi prijavu po službenoj dužnosti i kada obveznik ne podnese u zakonskom roku:

• prijavu za godišnji porez na dohodak građana,
• prijavu za porez na dodatu vrednost (PDV).

Službenu prijavu za PDV Poreska uprava sačinjava na osnovu podataka iz preliminarne PDV prijave koja se formira u sistemu elektronskih faktura, u skladu sa Zakonom o elektronskom fakturisanju.

Ova prijava sadrži podatke isključivo o obračunatom PDV, preuzetim iz preliminarne prijave.

Konačnost privremenih poreskih rešenja posle 3 godine

Uvedeno je vremensko ograničenje za privremena poreska rešenja od tri godine.

Ako Poreska uprava u roku od tri godine od donošenja privremenog rešenja ne donese konačno rešenje u tom predmetu, poreska obaveza utvrđena privremenim rešenjem smatra se konačno utvrđenom.

RFPIO uverenje kao osnov za povraćaj više plaćenih doprinosa

ZPPPA se usklađuje sa propisima o doprinosima za obavezno socijalno osiguranje.

Pravo na povraćaj doprinosa plaćenih iznad najviše godišnje osnovice dokazuje se uverenjem RFPIO, koje postaje ključni dokument za ostvarivanje povraćaja.

Prijava po službenoj dužnosti i po nalazu kontrole

Poresku prijavu umesto obveznika podnosi Poreska uprava:

• po službenoj dužnosti, na osnovu službenih evidencija, i
• po nalazu kontrole, na osnovu činjenica utvrđenih u kontroli.

Prijava po nalazu kontrole podnosi se sa danom donošenja rešenja kojim se utvrđuje neprijavljena poreska obaveza. Obveznik više nema obavezu da sam podnosi prijavu na osnovu nalaza Poreske uprave – to sada radi Poreska uprava.

Produženje roka za podnošenje poreske prijave i dospelost obaveze koja se utvrđuje prijavom čiji je rok za podnošenje odložen

Precizirano je postupanje kod produženja roka za podnošenje poreske prijave:

• Zahtev za produženje roka podnosi se posebno za svaki poreski oblik i za svaki poreski period,
• Ako Poreska uprava odobri produženje, ono važi i za dospelost za plaćanje obaveze iz te prijave.
• Ako obveznik podnese prijavu nakon isteka produženog roka, obaveza dospeva u roku propisanom posebnim poreskim zakonom.

Praktično, kada je produženje roka odobreno, kamata se ne obračunava za period od prvobitne dospelosti do dana podnošenja prijave, pod uslovom da je prijava podneta u odobrenom produženom roku.

Ako se prijava podnese nakon isteka odobrenog roka, kamata se obračunava od prvobitne dospelosti do dana izmirenja obaveze.

Automatsko namirenje akciza u okviru iste prijave

Od 1. februara 2027. godine uvodi se automatsko interno preknjižavanje akciza, bez zahteva obveznika.

Poreska uprava po službenoj dužnosti:

• namiruje dospele, a neizmirene obaveze po jednom uplatnom računu akcize iz preplate na drugom uplatnom računu akcize,
• pod uslovom da su obe akcize prikazane u istoj poreskoj prijavi i za isti obračunski period.

Ako nakon toga preostane preplata, ona se dalje koristi za namirenje drugih dospelih, neizmirenih obaveza po osnovu akcize, prema propisanom redosledu namirenja, takođe bez zahteva obveznika.

Obračun kamate na obavezu utvrđenu u kontroli

Obračun kamate u periodu docnje na iznos novoutvrđenog poreza u kontroli od dospelosti poreske obaveze za plaćanje do dana njenog plaćanja vrši se nezavisno od promena stanja na računu utvrđenog prihoda u tom periodu.

Drugim rečima, okolnost da je obveznik bio u stanju preplate na istom računu poreza tokom perioda obračuna kamate bez uticaja je na promenu osnovice kod obračuna kamate na obavezu utvrđenu u kontroli.

Zastoj zastarelosti – sada i za prava obveznika

Novine se odnose na to da se pravila o zastoju zastarelosti više ne primenjuju samo na utvrđivanje i naplatu poreza i sporednih davanja, već obuhvataju i:

• pravo na povraćaj,
• korišćenje poreskog kredita,
• pravo na refakciju i refundaciju, i
• namirenje dospelih obaveza putem preknjižavanja poreza.

Praktično, vreme zastoja neće se računati u rok zastarelosti ne samo u pogledu prava na naplatu i utvrđivanje, već i pogledu finansijskih prava poreskog obveznika.

Strože sankcije za zloupotrebu elektronske fiskalizacije (QR kod)

Uvodi se sankcija zabrane obavljanja delatnosti u trajanju od jedne godine, koja se izriče odmah, u slučajevima zloupotrebe sistema elektronske fiskalizacije putem QR koda na računu.

Povreda postoji kada se izdaje račun sa QR kodom za koji se verifikacijom utvrdi da:

• nije generisan putem sistema elektronske fiskalizacije Poreske uprave,
• ne vodi ka portalu Poreske uprave,
• vodi ka fiskalnom računu koji ne odgovara konkretnom prometu (drugi iznos, datum, artikli ili drugi obveznik), ili
• predstavlja dokument naknadno izmenjen, kombinovan ili tehnički izrađen.