Zmiany w Fundacji Rodzinnej – projekt ustawy

13 sierpnia 2026 r. na stronie Rządowego Centrum Legislacji opublikowano projekt ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (Projekt).

Nowelizacja przewiduje szereg zmian w ustawie o fundacji rodzinnej.

Projekt jest obecnie na etapie opiniowania.

Nowe przepisy mają wejść w życie już 1 stycznia 2027 r. 

Projekt stanowi odpowiedź na zidentyfikowane w toku przeglądu ustawy o fundacji rodzinnej potrzeby uszczelnienia systemu podatkowego. Resort finansów stwierdził bowiem, że analiza praktyk rynkowych ujawniła przypadki wykorzystywania fundacji rodzinnych w sposób sprzeczny z celem tej instytucji. Celem projektowanych zmian ma być uszczelnienie systemu podatkowego, ograniczenie wykorzystywania preferencji podatkowych w sposób sprzeczny z intencją ustawodawcy oraz powiązanie ulg i zwolnień z rzeczywistą realizacją funkcji sukcesyjnej.

Projekt przewiduje modyfikację zasad opodatkowania świadczeń wypłacanych z fundacji rodzinnej na gruncie podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT), w tym:

• rozszerzenie zwolnienia podatkowego na zstępnych rodzeństwa fundatora, co ułatwi planowanie wielopokoleniowej sukcesji,
• wprowadzenie nowej definicji „członka rodziny fundatora”, która stanie się podstawą do stosowania zwolnienia PIT dla świadczeń z fundacji rodzinnej.

Zmiany te mają z jednej strony poszerzyć krąg osób, które mogą korzystać z preferencji podatkowych, a z drugiej – uporządkować system i powiązać zwolnienia z rzeczywistymi relacjami rodzinnymi oraz celem sukcesyjnym.

Projektowane regulacje w podatku CIT dotyczą przede wszystkim samych fundacji rodzinnych i ich aktywności inwestycyjnej. Zakłada się m.in.:

• objęcie fundacji rodzinnych przepisami o zagranicznych jednostkach kontrolowanych (CFC) oraz podatkiem od dochodów z niezrealizowanych zysków (exit tax),
• ograniczenie zwolnienia podatkowego w zakresie najmu wyłącznie do najmu długoterminowego na cele mieszkaniowe; najem krótkoterminowy oraz komercyjny będzie opodatkowany na zasadach ogólnych,
• wprowadzenie 36‑miesięcznego okresu karencji – sprzedaż majątku wniesionego do fundacji przed upływem trzech lat nie skorzysta ze zwolnienia podatkowego,
• opodatkowanie przychodów z udziału w podmiotach transparentnych podatkowo,
• podwyższenie stawki CIT od świadczeń wypłacanych z fundacji rodzinnej do 19%,
• doprecyzowanie i rozszerzenie katalogu tzw. ukrytych zysków, m.in. o wartość umorzonych, przedawnionych lub odpisanych jako nieściągalne należności fundacji rodzinnej, w tym należności z tytułu pożyczek,
• doprecyzowanie zasad stosowania sankcyjnej stawki 25% dla działalności wykraczającej poza ustawowy katalog dopuszczalnej aktywności fundacji rodzinnej.

Projekt przewiduje regulacje przejściowe, które mają złagodzić skutki zmian:

• nowe zasady dotyczące zbywania mienia będą obejmować składniki wniesione do fundacji po 31 grudnia 2026 r.,
• zwrot majątku fundatorowi w okresie przejściowym ma być neutralny podatkowo.

Przewiduje się, że całość zmian wejdzie w życie od 1 stycznia 2027 r.

Należy jednak zauważyć, że projekt w dużej mierze powtarza propozycje z ustawy o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, która 27 listopada 2025 r. została zawetowana przez Prezydenta. Trudno zatem w tym momencie ocenić, czy tym razem ustawa zostanie podpisana. 

Projektowana ustawa istotnie redefiniuje atrakcyjność fundacji rodzinnej jako narzędzia podatkowego i sukcesyjnego. Korzystanie z preferencji będzie mocniej powiązane z ochroną i przekazywaniem majątku w ramach rodziny a mniej z działalnością o charakterze biznesowym.

Dla obecnych i przyszłych fundatorów oznacza to konieczność:

• ponownej analizy struktury majątkowej i modelu korzystania z fundacji rodzinnej,
• aktualizacji strategii sukcesyjnej pod kątem nowych definicji „członka rodziny fundatora” i kręgu beneficjentów,
• przeglądu zaangażowania fundacji w najem, struktury CFC, podmioty transparentne oraz transakcje z podmiotami powiązanymi.

Z wyprzedzeniem przygotowana analiza i dostosowanie planów sukcesyjnych oraz inwestycyjnych umożliwią Państwu pełne wykorzystanie zalet fundacji rodzinnej w nowym otoczeniu prawnym, przy jednoczesnym ograniczeniu ryzyk podatkowych związanych z projektowanymi regulacjami.

Pozostajemy do Państwa dyspozycji gdyby byli Państwo zainteresowani taką analizą i z przyjemnością odpowiemy na wszelkie pytania oraz udzielimy dodatkowych wyjaśnień dotyczących planowanych zmian