Niska jakość raportowania ESG dużym ryzykiem biznesowym dla firm działających w Polsce

Tylko 56 ze 100 największych firm działających na polskim rynku opublikowało ujawnienia klimatyczne i środowiskowe. Średni wynik uzyskany przez organizacje raportujące działania pozafinansowe to 5,08 w 10-stopniowej skali. Jest to pogorszenie w stosunku do zeszłego roku, kiedy średnia wyniosła 5,27 punktu – wynika z drugiej edycji raportu KPMG pt. „Benchmark klimatyczno-środowiskowy. Analiza raportowania zrównoważonego rozwoju”. Organizacje muszą bardziej uważnie przyjrzeć się swojej działalności pod kątem kwestii ESG – środowiskowych, społecznych i związanych z ładem korporacyjnym. Już w 2025 roku spółki, które objęte były do tej pory obowiązkiem raportowym, wynikającym z poprzedniej regulacji NFRD, mają zaprezentować pierwsze raporty zgodnie z dyrektywą CSRD.

Druga edycja Benchmarku klimatyczno-środowiskowego opracowanego przez firmę doradczą KPMG, analizuje stan ujawnień największych przedsiębiorstw działających w Polsce. W publikacji sprawdzono, czy w porównaniu do poprzedniego roku poziom tych ujawnień uległ poprawie. Stopień wdrożenia nowych przepisów powinno stymulować wejście w życie unijnej dyrektywy CSRD oraz opracowanie towarzyszących jej wskaźników ESRS, które mają podnieść jakość raportowania w kwestii zrównoważonego rozwoju.

Dbanie o kwestie ESG nie powinno ograniczać się tylko do ich raportowania. Ważne jest również zrozumienie, że wymaga to działań praktycznych i integrowania ich z głównymi strategiami organizacji, aby miały one realny wpływ na globalne wyzwania środowiskowe i społeczne. Raport KPMG nie tylko prezentuje analizy, ale także identyfikuje kluczowe dla przedsiębiorstw zagadnienia dotyczące klimatu i środowiska w kontekście raportowania i budowania modelu biznesowego, przyjaznego dla ludzi i planety.

Zaskakujący spadek jakości ujawnień firm działających w Polsce

W ciągu ostatnich 12 miesięcy dyskusje na temat raportowania zrównoważonego rozwoju przeszły od przygotowań do opracowania pełnego zestawu wskaźników ESRS oraz określenia obowiązkowego zakresu ujawnień. W rezultacie przygotowanie spójnego zestawu strategii, praktyk i raportowania kwestii ESG staje się coraz bardziej pilnym wyzwaniem. Tymczasem badanie KPMG wykazało, że jedynie 56 na 100 największych, działających w Polsce firm, prezentuje ujawnienia klimatyczne i środowiskowe. To tylko jedna firma więcej niż w badaniu z 2023 roku. Ogólny wynik firm raportujących te kwestie spadł z 5,27 do 5,08, co jest zaskakującym obniżeniem jakości ujawnień w porównaniu do wyników pierwszej edycji badania.

To niemal ten sam poziom ujawnień (i ich braku) co rok temu. Pokazuje to wyraźnie, ile jeszcze pracy pozostało do zrobienia. Tym bardziej, że wraz z pojawieniem się regulacji prawnych i związanych z nimi standardów znika argument za tym, by nie ujawniać danych i ryzykować rychłe ponoszenie kosztów związanych ze zmianą formatu raportowania. Argument – dodajmy – który mógł prowadzić do odwlekania procesów zbierania i analizy danych, a tym samym uczenia się i nabywania przydatnych i pożądanych na rynku doświadczeń.

Justyna Wysocka-Golec

Partnerka, Liderka Zespołu ESG, Dekarbonizacji i Bioróżnorodności

KPMG w Polsce

Poszerza się zakres ujawnień w sektorze chemicznym i budowlanym – szczególnie w kontekście zasobów i bioróżnorodności

Eksperci KPMG w Polsce przeanalizowali ujawnienia niefinansowe 100 największych podmiotów działających na polskim rynku. Próba obejmowała spółki zróżnicowane pod względem wielkości, branży, pochodzenia kapitału właścicielskiego czy obecności na giełdzie.

W polskim TOP100 znalazły się przede wszystkim spółki handlowe (w tym z sektora FMCG), produkcyjne (zwłaszcza motoryzacyjne i produkujące żywność), finansowe oraz przemysłowe (szczególnie energetyczne, wydobywcze i chemiczne).

Raportowanie niefinansowe - podział wg branż

W 2024 roku do najbardziej aktywnych raportowo firm należą spółki z branży chemicznej i budowlanej, które prześcignęły zeszłorocznych zwycięzców, czyli przedstawicieli branż wydobywczej i energetycznej. Firmy chemiczne i budowlane osiągnęły 6,33 na 10 punktów, co jest nieznacznie gorszym wynikiem w stosunku do zwycięzców z zeszłego roku. Na drugim miejscu uplasowały się firmy z sektora finansowego i ubezpieczeniowego (zwłaszcza banki), zdobywając przeciętnie 5,94 punktu. Trzecie miejsce zajęły firmy działające w przemyśle naftowym, wydobywczym i energetycznym, z wynikiem 5,89 punktu – liderzy z ubiegłego roku.

Zauważalny jest dość niski wynik przemysłu motoryzacyjnego, znaczącego w Polsce (i wyraźny spadek w stosunku do zeszłego roku). Firmy z tej grupy otrzymały przeciętnie 1,25 punktu na 10, choć transport samochodowy ma istotny wpływ na środowisko. Jest to prawdopodobnie głównie efekt statystyczny, ponieważ znacząca część firm uwzględnianych w zeszłorocznym zestawieniu w 2024 roku znalazła się poza TOP100 – w tegorocznej edycji oceniono niższą liczbę raportów w tej podgrupie.

Spółki z GPW prymusami

Spółki notowane na Giełdzie Papierów Wartościowych osiągają lepsze wyniki benchmarku i wyższy wskaźnik transparentności. Wyniki badania KPMG wskazują, że tylko 13% z nich miało braki danych, a ich benchmarkowy wynik ujawnień wyniósł średnio 5,8 punktu, przewyższając firmy spoza GPW o prawie dwa punkty. W 2023 roku zaobserwowano podobną, choć nieznacznie mniejszą różnicę.

Lepsze wyniki firm notowanych na giełdzie wynikają z większej zależności od interesariuszy oraz wnikliwej analizy rynkowej. Dodatkowo w inwestycjach coraz większą rolę odgrywać będą zielone aktywa, które już teraz wyraźnie zyskują na wartości finansowej. Trend ten będzie wzmacniany również przez postawę sektora bankowego, który w swojej działalności zamierza promować firmy przechodzące przez transformację w kierunku bardziej zrównoważonych modeli. Przedsiębiorcy aktywni na giełdzie mają świadomość tych procesów, dlatego są bardziej zmotywowani do dbania o odpowiedni poziom ujawnień ESG.

Justyna Wysocka-Golec

Partnerka, Liderka Zespołu ESG, Dekarbonizacji i Bioróżnorodności

KPMG w Polsce