Krajobraz biznesowy sektora motoryzacyjnego staje się coraz bardziej złożony: presja kosztowa, niepewność geopolityczna, kruchość łańcuchów dostaw oraz dynamicznie zmieniające się oczekiwania klientów powodują ciągłe napięcia. Zmienne warunki, nadwyżka mocy produkcyjnych oraz rozbieżności regulacyjne zmuszają firmy do ponownego przemyślenia strategii w zakresie zaopatrzenia, produkcji i modeli wejścia na rynek. Jednocześnie elektryfikacja, cyfryzacja i automatyzacja fundamentalnie przekształcają realia w sektorze. Wielu uczestników rynku stoi dziś przed koniecznością rewizji kluczowych struktur organizacyjnych oraz procesów wprowadzania innowacji. Dwudziesty piąty, jubileuszowy raport „Global Automotive Executive Survey” przedstawia nastroje na rynku oraz kluczowe wnioski dla liderów sektora u progu nowego ćwierćwiecza.
Kluczowe wnioski
36% przedstawicieli kadry zarządzającej w sektorze motoryzacyjnym uważa, że w ciągu najbliższych trzech lat model biznesowy, oferta produktowa lub operacje ich firmy ulegną całkowitej transformacji.
68% przedsiębiorstw aktywnie restrukturyzuje swoje łańcuchy dostaw – między innymi poprzez regionalizację oraz podejście local-for-local (lokalnej produkcji dla lokalnych rynków).
68% respondentów przewiduje, że nowi gracze rynkowi wyprą tradycyjnych producentów OEM do 2030 roku, ale jednocześnie 69% wierzy, że producenci oryginalnego wyposażenia mogą odzyskać dominację dzięki zmianie swoich strategii. Oznacza to, że opinie na temat tego, kto będzie kształtował przyszłość branży, są podzielone.
78% liderów twierdzi, że do 2030 roku jeszcze bardziej upowszechnią się modele subskrypcyjne i współdzielenia samochodów, które pogłębiają spadek globalnego popytu na pojazdy.
20% liderów, którzy wskazują trudności technologiczne jako kluczowe wyzwanie, deklaruje gotowość do skutecznego zarządzania nimi – to jeden z obszarów, w którym kadra zarządzająca czuje się najsłabiej przygotowana.
86% producentów OEM intensywnie inwestuje w sztuczną inteligencję i wschodzące technologie, traktując je jako dźwignię do osiągnięcia przewagi konkurencyjnej w przyszłości.
77% firm z sektora deklaruje, że strategiczne alianse i partnerstwa już przyczyniły się do wzrostu biznesu lub będą kluczowe dla jego dalszego rozwoju.
Transformacja łańcucha dostaw
Przez dekady łańcuch dostaw w branży motoryzacyjnej był projektowany z myślą o maksymalnej efektywności: globalne źródła zaopatrzenia, model just-in-time oraz skoncentrowane centra produkcyjne zapewniały skalę i optymalizację kosztów. Ten model przestał jednak odpowiadać na wyzwania współczesności. Narastający protekcjonizm, strukturalne zakłócenia wywołane pandemią oraz presja na lokalizację sprawiły, że łańcuchy dostaw stały się trwałym źródłem ryzyka – od niedoborów półprzewodników, przez wahania cen energii, aż po uzależnienie od dostaw surowców. Dodatkowo odchodzenie od paliw kopalnych generuje nowe zależności, związane z dostępem do kluczowych minerałów, takich jak lit czy kobalt, których wydobycie i przetwarzanie skupione są w niewielkiej liczbie krajów.
U podstaw tych wyzwań leży fragmentacja globalnego systemu handlowego. W przeszłości branża motoryzacyjna mogła liczyć na przewidywalne reguły, stabilne taryfy i otwarte rynki; dziś firmy muszą mierzyć się ze złożoną mozaiką lokalnych wymogów dotyczących zawartości komponentów, zmiennych taryf, zakazów eksportowych i subsydiów zagranicznych. W odpowiedzi na nie wiele przedsiębiorstw motoryzacyjnych zmienia swoje strategie na lokalne. 68% firm uczestniczących w badaniu (w tym 81% najlepiej prosperujących przedsiębiorstw) aktywnie restrukturyzuje swoje łańcuchy dostaw, wykorzystując takie podejścia jak near-shoring, friend-shoring czy model local-for-local. W regionie EMEA odsetek ten jest jeszcze większy i wynosi 76%. Coraz częściej lokalizacja łączy się z cyrkularnością – poprzez lokalny recykling, regenerację i ponowne wykorzystanie materiałów firmy mogą zmniejszyć globalne uzależnienia i zwiększyć odporność operacyjną.
Działania podejmowane przez liderów w regionie EMEA w odpowiedzi na wojny handlowe i deglobalizację
Nowa era zaawansowanych technologicznie pojazdów
Aż 87% liderów branży uważa, że do 2030 roku jazda autonomiczna stanie się standardem we wszystkich typach pojazdów. Rynek samochodów autonomicznych ma osiągnąć wartość około 122 mld dolarów do 2030 roku, rosnąc w latach 2025–2030 w średniorocznym tempie 23%.
- Kierowcy oczekują dziś od samochodu czegoś więcej niż tylko niezawodności. W miarę jak pojazdy przekształcają się w „komputery na kołach”, innowacje technologiczne muszą zapewniać bezpieczeństwo, niezawodność, zaufanie i wysoką wydajność. Aby zdobyć zaufanie klientów i zbudować trwałą lojalność, firmy wykorzystują dane z pojazdów połączonych, sztuczną inteligencję oraz informacje zwrotne w czasie rzeczywistym do tworzenia intuicyjnych oraz spersonalizowanych doświadczeń.
Cyberbezpieczeństwo nowych technologii
Kadra zarządzająca – szczególnie w regionie EMEA – wyraża obawy dotyczące ryzyka w obszarze cyberbezpieczeństwa i ochrony danych. Badanie pokazuje, że rosnące uzależnienie od złożonej sieci dostawców i partnerów technologicznych zwiększa niepokój związany z cyfrowymi podatnościami. Wraz z mnożeniem się systemów cyfrowych i partnerów w łańcuchu wartości sektora motoryzacyjnego, rosną również zagrożenia: od naruszeń bezpieczeństwa i błędów w ochronie prywatności danych, poprzez niekompatybilność systemów i niedociągnięcia w zakresie zgodności regulacyjnej, aż po utratę kontroli nad marką. Respondenci uczestniczący w badaniu zgadzają się, że funkcje związane z bezpieczeństwem i ochroną – takie jak systemy pomocy w sytuacjach awaryjnych czy przypomnienia o konieczności serwisu – to obszary, które z dużym prawdopodobieństwem pozostaną pod kontrolą OEM-ów, a nie firm technologicznych.
Transformacja sektora motoryzacyjnego wykracza dziś poza tradycyjne ramy technologiczne i biznesowe. Elektryfikacja, cyfryzacja i nowe modele własności zmieniają nie tylko produkt końcowy, ale i cały łańcuch wartości w branży – od dostępu do surowców, przez projektowanie pojazdów, aż po interakcję z klientem. Coraz wyraźniej widać, że o przewadze konkurencyjnej nie decyduje już sama skala produkcji czy koszt wytwarzania, lecz zdolność do integracji technologii, tworzenia partnerstw (w szczególności z branżą nowych technologii informatycznych) i szybkiego dostosowania modeli operacyjnych do zróżnicowanych regulacji i oczekiwań rynkowych. Z polskiej perspektywy istotne jest to, że krajowy sektor motoryzacyjny – silnie zintegrowany z europejskim łańcuchem wartości – staje przed podobnymi wyzwaniami co globalni gracze, lecz przy jednoczesnej presji utrzymania konkurencyjności kosztowej. Polska ma potencjał, aby stać się ważnym hubem dla elektromobilności i produkcji komponentów nowej generacji, jednak warunkiem będzie szybka adaptacja do obecnych trendów. Pomóc w tym mogą między innymi środki z KPO oraz w ramach nowej perspektywy finansowej UE, pod warunkiem ich efektywnego wydatkowania na projekty przyczyniające się do rozwoju ekosystemu elektromobilności w Polsce. Wyzwaniem będą rosnące koszty płac i energii oraz jej emisyjność, która coraz częściej jest parametrem branym pod uwagę przez koncerny motoryzacyjne przy wyborze lokalizacji dla nowych inwestycji czy przy dokonywaniu zamówień. Nie bez wpływu będzie także sytuacja geopolityczna – poparcie dla ceł na pojazdy elektryczne z Chin, konflikt zbrojny na wschodzie i napięta sytuacja na granicy także może odbić się na decyzjach inwestorów branżowych.
W co inwestować?
W Europie konsumenci mają tendencję do stawiania bezpieczeństwa na pierwszym miejscu, podczas gdy kierowcy w regionie ASPAC najczęściej oczekują zaawansowanych funkcji technologicznych. Klienci z regionu EMEA oprócz funkcji bezpieczeństwa cenią szczególnie zintegrowane rozwiązania płatnicze. Jednak liderzy uczestniczący w badaniu nie są zgodni co do tego, za które funkcje cyfrowe klienci są skłonni płacić – część z nich postrzega pewne funkcje jako standard, a inni nie dostrzegają w nich wartości. Na przykład 42% przedstawicieli kadry zarządzającej w regionie EMEA uważa, że klienci będą płacić za systemy infotainment i łączności osobistej, ale 57% jest przeciwnego zdania. Ten rozdźwięk utrudnia firmom właściwe priorytetyzowanie wydatków na badania i rozwój oraz skuteczne sprzedawanie nowych usług cyfrowych.
Funkcje technologiczne pojazdów, za które konsumenci w regionie EMEA są skłonni zapłacić (zdaniem firm motoryzacyjnych)
Współpraca międzysektorowa
91% kadry zarządzającej w sektorze uważa, że do 2030 roku znacznie zwiększy się zależność między branżą motoryzacyjną a innymi sektorami.
- Jeszcze do niedawna model funkcjonowania przemysłu motoryzacyjnego był zintegrowany pionowo i napędzany przez marki, a producenci OEM konkurowali efektywnością produkcji i designem pojazdu. Jednak ten model właśnie się rozpada. Obecnie przewaga konkurencyjna wynika z zastosowania oprogramowania, dostępu do półprzewodników, sztucznej inteligencji, zrównoważonego rozwoju i skrojonego na miarę doświadczenia użytkownika – a w tych obszarach często dominują firmy technologiczne czy dostawcy infrastruktury. Aby integrować zróżnicowane kompetencje, najbardziej innowacyjne firmy motoryzacyjne tworzą dziś partnerstwa międzysektorowe – obejmujące alianse, joint ventures oraz umowy handlowe, takie jak licencjonowanie czy podział opłat licencyjnych. Producenci OEM muszą dziś jasno określić, które technologie powinni rozwijać samodzielnie, które współtworzyć w ramach partnerstw, a które powierzyć partnerom zewnętrznym. Przestrzeń dla partnerstw otwiera się w obszarach takich jak technologia akumulatorowa, platformy programistyczne, infrastruktura chmurowa czy rozwiązania z zakresu zrównoważonego rozwoju
Powody wchodzenia w partnerstwa:
1 Złożoność procesu elektryfikacji.Budowa konkurencyjnego ekosystemu pojazdów elektrycznych wymaga współpracy z partnerami z sektora baterii, infrastruktury ładowania, integracji z siecią energetyczną oraz wsparcia ze strony rządów.
2 Rosnące znaczenie oprogramowania i łączności pojazdów. Od nawigacji w czasie rzeczywistym, przez systemy multimedialne (infotainment), cyberbezpieczeństwo, aż po bezprzewodowe aktualizacje – coraz więcej funkcji cyfrowych pojazdów powstaje dzięki firmom technologicznym, a nie producentom OEM.
3Tempo innowacji. Tradycyjne cykle rozwoju produktów (zwykle od pięciu do siedmiu lat) nie są w stanie dorównać cyklom innowacji w branży technologicznej i elektronice użytkowej. Współpraca z partnerami pozwala producentom i dostawcom działać szybciej.
4Potrzeba tworzenia gospodarki platform. Firmy motoryzacyjne mogą osiągnąć efekt skali i obniżyć koszty poprzez budowę wspólnych platform technologicznych i spójnej architektury.
5Oczekiwanie przez klientów kompleksowych doświadczeń. Konsumenci oczekują płynnej integracji samochodu z aplikacjami mobilnymi, urządzeniami domowymi czy systemami energetycznymi.
Mimo rosnącej roli partnerstw wielu producentów z sektora motoryzacyjnego wciąż funkcjonuje w oparciu o powolne, hierarchiczne procesy. Zderzają się one z podejściem partnerów technologicznych, którzy pracują w metodologii agile, w sposób eksperymentalny i elastyczny. Podczas gdy firmy technologiczne szybko testują i doskonalą rozwiązania, wielu producentów OEM nadal opiera się na modelach kaskadowych i statycznych planach projektowych. Zatem bez dopasowania kultury organizacyjnej innowacje mogą stracić impet.
Zachęcamy do pobrania pełnej wersji raportu w celu pogłębienia wniosków oraz zapoznania się ze strategicznymi rekomendacjami dla sektora.
O badaniu
Raport opiera się na 25. edycji badania KPMG Global Automotive Executive Survey, sztandarowego projektu badawczego realizowanego corocznie w celu monitorowania strategicznych zmian w globalnym przemyśle motoryzacyjnym. Badanie objęło:
- ilościową ankietę przeprowadzoną wśród 775 zarządzających (senior executives, C-level i C-suite) z branży motoryzacyjnej z 22 krajów (w tym 30 z Polski), z trzech głównych regionów: Europy (340 osób), Azji i Pacyfiku (245) oraz Ameryki Północnej i Południowej (190);
- jakościowe wywiady z 7 globalnymi liderami sektora;
- analizę źródeł zastanych, mającą na celu osadzenie wyników w szerszym kontekście.
Ankieta została przeprowadzona online w okresie od kwietnia do maja 2025 roku. Próba obejmowała przedsiębiorstwa średniej i dużej wielkości, zarówno publiczne, jak i prywatne, reprezentujące sektor OEM (30%), sektor dostawców i dealerów (40%) oraz sektor mobilności i usług finansowych (30%).
Skontaktuj się z nami
Jak możemy pomóc?
Wyślij zapytanie ofertowe
Dowiedz się więcej, o tym w jaki sposób wiedza i technologia KPMG mogą pomóc Tobie i Twojej firmie.
Kliknij, aby rozpocząć