Dnia 24 czerwca 2025 r. opublikowany został projekt nowego Unijnego Kodeksu Celnego. Następnie, dnia 27 czerwca 2025 r. na posiedzeniu COREPER (Komitet Stałych Przedstawicieli Rządów Państw Członkowskich przy UE) został przyjęty mandat do rozpoczęcia negocjacji z Parlamentem Europejskim i Komisją Europejską w jego zakresie. Przyjęcie mandatu to efekt pracy zespołu polskiej prezydencji oraz ekspertów Krajowej Administracji Skarbowej.
Reforma Unii Celnej
Celem reformy Unii Celnej jest uproszczenie procesów celnych, obniżenie kosztów zgodności dla administracji i biznesu oraz wzmocnienie ochrony jednolitego rynku i interesów finansowych UE. Będzie to możliwe dzięki zwiększeniu przejrzystości i efektywności dokonywanych transakcji handlowych, a także szybszemu i sprawniejszemu realizowaniu przez przedsiębiorców obowiązków celnych. Podstawą prawną tych zmian ma być nowy Unijny Kodeks Celny.
Główne założenia nowego Unijnego Kodeksu Celnego
Unijny Kodeks Celny jest zbiorem przepisów regulujących zasady obrotu towarowego pomiędzy państwami członkowskimi UE a krajami trzecimi. Jego celem jest zapewnienie jednolitych procedur celnych na terenie całej UE. UKC został ustanowiony Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013, które zostało przyjęte dnia 9 października 2013 r., a weszło w życie 30 października 2013 r.
W ramach przeprowadzanych reform, Grupa Robocza Rady UE ds. Unii Celnej wypracowała kompromisowy tekst nowego Unijnego Kodeksu Celnego, który został opublikowany dnia 24 czerwca 2025 r. Kolejnym etapem prac legislacyjnych będą negocjacje projektu z Parlamentem Europejskim i Komisją Europejską.
Wprowadzenie nowego Unijnego Kodeksu Celnego ma na celu znaczne uproszczenie i automatyzację procesów celnych. Główne założenia projektu obejmują m.in.:
- utworzenie Unijnego Centrum Danych Celnych (EU Customs Data Hub) – integracja systemów celnych w UE i ich konsolidacja w jeden wspólny system; przedsiębiorcy zyskają możliwość zgłaszania towarów w jednolitym portalu internetowym, co znacznie skróci czas oczekiwania na realizację procedur. Nowe przepisy zawierają szczegółowe regulacje dotyczące dostępu do danych, poufności, umów z dostawcami oraz zarządzania systemem;
- wprowadzenie instytucji „uznanego importera" (deemed importer) – dostawcy lub pośrednicy (np. platformy) uczestniczący w sprzedaży na odległość będą traktowani jako importerzy i zobowiązani do przestrzegania pełnego zakresu unijnych przepisów dotyczących produktów, a także poboru cła i VAT;
- wprowadzenie unijnej opłaty manipulacyjnej (handling fee) za każdą przesyłkę e-commerce dopuszczoną do obrotu, w celu pokrycia kosztów dozoru celnego;
- wprowadzenie uproszczonej klasyfikacji taryfowej, która będzie obejmować pięć kategorii towarów na podstawie dwóch pierwszych cyfr kodu CN – rozwiązanie korzystne dla sektora e-commerce; projekt zakłada możliwość wyboru pomiędzy klasyczną a uproszczoną klasyfikacją taryfową;
- zniesienie zwolnienia celnego dla przesyłek o wartości do 150 euro;
- uwzględnienie niepreferencyjnego pochodzenia towarów jako istotnego elementu dla e-commerce w kontekście zgodności z przepisami UE dotyczącymi zakazów, ograniczeń i sankcji;
- sprzedaż e-commerce z wykorzystaniem składów celnych będzie uznawana za sprzedaż na odległość – takie składy będą mogły prowadzić wyłącznie uznani importerzy korzystający ze specjalnego systemu VAT lub ich przedstawiciele pośredni posiadający status Trust & Check, zgodnie z określonymi warunkami;
- wprowadzenie statusu Trust & Check – istotne ułatwienie obrotu międzynarodowego w zamian za udostępnianie wybranych danych w czasie rzeczywistym (bez pełnego dostępu do systemów wewnętrznych przedsiębiorstw). Status ten będzie funkcjonował równolegle do AEO-C, które pozostanie w mocy. Przy czym przedsiębiorca nie będzie mógł jednocześnie posiadać statusu AEO-C i Trust & Check.
- doprecyzowanie definicji kluczowych pojęć celnych, takich jak: importer (w zależności od etapu procesu celnego w roli tej może występować inny podmiot), eksporter, reeksport, czy środki ograniczające – wszystko celem zwiększenia precyzji prawnej;
- rezygnacja z harmonizacji kar za naruszenie przepisów celnych – ich stosowanie pozostanie w gestii poszczególnych państw członkowskich.
Wdrożenie nowych regulacji ma nastąpić etapami (od 2028 r. do 2037 r.).
Jak możemy pomóc
Nowe regulacje wprowadzają znaczące zmiany, których głównym celem jest automatyzacja, modernizacja i uproszczenie procedur celnych. Ich wejście w życie będzie miało olbrzymie przełożenie na wymianę towarową pomiędzy UE a krajami trzecimi.
Doradcy KPMG mogą udzielić Państwu wsparcia w zakresie interpretacji nowych przepisów, identyfikacji nowych obowiązków oraz przygotowania do wdrożenia najnowszych rozwiązań mających na celu ułatwienie prowadzenia działalności.
Zespół KPMG pozostaje do dyspozycji w przypadku jakichkolwiek pytań lub wątpliwości.