Wiele przedsiębiorstw w Polsce znajduje się na wczesnym etapie wdrażania standardów raportowania ESG. Do najistotniejszych wyzwań w tym procesie należą brak przejrzystości danych, wysokie koszty oraz ograniczony dostęp do odpowiednich narzędzi i kompetencji. Zauważalny jest jednak wzrost świadomości, że wdrażanie standardów ESG to nie tylko wymóg prawny, ale także strategiczna inwestycja w długoterminowy rozwój firmy oraz budowanie jej wiarygodności i konkurencyjności na rynku. Na podstawie wniosków z raportu KPMG i ACCA „Nowoczesny CFO w transformującej się firmie” przedstawiamy perspektywę dyrektorów finansowych na kluczowe zagadnienia związane z implementacją ESG w organizacjach działających w Polsce.
Najważniejsze wnioski z raportu
Rozwiązania dotyczące monitorowania i raportowania ESG jeszcze w 2024 roku wdrażały lub planowały wdrożyć jedynie te firmy, które były lub miały być w najbliższej przyszłości objęte unijną dyrektywą o raportowaniu niefinansowym (CSRD).
W 2024 roku 64% firm objętych dyrektywą CSRD nie wdrożyło jeszcze odpowiednich rozwiązań, ale było na etapie ich planowania.
38% badanych firm zadeklarowało, że nie będą objęte obowiązkiem raportowania niefinansowego i jednocześnie nie planują wdrażać raportowania ESG ani monitorować związanych z nim wskaźników. Najczęściej były to przedsiębiorstwa z branży dóbr konsumpcyjnych oraz budownictwa i nieruchomości.
42% firm nie tylko nie raportuje, ale nawet nie monitoruje wskaźników związanych ze zrównoważonym rozwojem. Wśród nich znalazły się wszystkie firmy, których dyrektorzy zadeklarowali, że nie są objęte obowiązkiem raportowania, a także 6% pozostałych przedsiębiorstw.
Stan raportowania ESG w firmach w Polsce
Wszystkie przedsiębiorstwa biorące udział w badaniu KPMG, które w 2024 roku były objęte obowiązkiem raportowania niefinansowego, deklarowały wywiązywanie się z niego poprzez stosowanie odpowiednich narzędzi do raportowania. Natomiast 64% firm z grupy, której dotyczyła wtedy dyrektywa CSRD, nie wdrożyło jeszcze odpowiednich rozwiązań do raportowania, ale było na etapie ich planowania. Kolejne 34% poszło o krok dalej i rozpoczęło proces wdrażania, ale nie raportowało w tamtym czasie danych.
Jednocześnie 38% wszystkich respondentów zadeklarowało, że nie będzie objętych obowiązkiem raportowania ESG. Ci sami dyrektorzy finansowi wskazali również, że nie planują raportowania ESG oraz monitorowania odpowiednich wskaźników. To niepokojący sygnał – nawet jeśli raportowanie w ówczesnym stanie prawnym nie było dla tych firm obowiązkowe, to zadbanie o odpowiednie rozwiązania i zasoby na te cele byłoby wyrazem zabezpieczenia rozwoju własnego biznesu w przyszłości.
Zapewnienie transparentności danych jako kluczowe wyzwanie
Ponieważ rozwiązania i strategie raportowania ESG są w fazie rozpoznawania i testów, obszar ten stawia przed przedsiębiorcami wiele wyzwań. Najczęściej wskazywanym przez respondentów problemem był brak transparentności i niedokładność danych (40%), a prawie jedna trzecia zauważyła, że znacznym wyzwaniem są wysokie koszty wdrożenia systemów raportowania. Tyle samo dyrektorów finansowych przyznało, że dużą trudność stanowi brak odpowiedniego oprogramowania i narzędzi – problem najbardziej istotny wśród największych przedsiębiorstw. Niewiele mniejsza grupa podkreśliła trudności występujące przy zbieraniu i analizowaniu danych (29%) – wyzwanie szczególnie aktualne wśród małych i średnich firm.
Warto zauważyć, że te trudności są ze sobą powiązane, a zatem rozwiązanie jednego z problemów powinno przyczynić się do zmniejszenia innych – na przykład brak transparentności często wynika z niepewności w zakresie analizy gotowych danych czy z nieścisłości już na etapie ich zbierania. Optymizmem napawa fakt, że większość (62%) dyrektorów finansowych, których firmy raportowały lub planowały raportować obszary związane z ESG, deklarowało podejmowanie działań na rzecz zwiększenia przejrzystości danych.
Raportowanie ESG: potrzebne wsparcie
Efektywne narzędzia przyszłością raportowania
Rozszerzony zakres raportowania wymaga stosowania zaawansowanych narzędzi. Jednak wśród firm monitorujących wskaźniki ESG najpopularniejszym z nich był arkusz kalkulacyjny – wskazało na niego 46% badanych. Około jedna trzecia respondentów wykorzystuje w raportowaniu niefinansowym oprogramowanie do analizy statystycznej i analizy danych, a nieco więcej niż jedna piąta organizacji używa platform specjalnie do tego przeznaczonych – w tym wszyscy respondenci, którzy na tamten moment byli objęci unijnym obowiązkiem raportowania. Badanie wskazuje, że im bliższa jest perspektywa wymogu prawnego raportowania ESG, tym bardziej firmy są skłonne do testowania różnorodnych rozwiązań do monitorowania tych wskaźników, a także częściej skłaniają się w stronę rozwiązań zaawansowanych, takich jak dedykowane platformy do raportowania ESG.
Wsparcie zewnętrzne to standard
Aż 91% firm, dla których został prawnie określony obowiązek raportowania niefinansowego, w 2024 roku korzystało z outsourcingu w tym zakresie – w tym wszystkie firmy, które w tamtym czasie były już objęte tym obowiązkiem. Zewnętrzne zasoby były wykorzystywane głównie w zakresie weryfikacji zgodności z regulacjami oraz w roli narzędzi raportowych. Co czwarte przedsiębiorstwo delegowało zadania związane z identyfikacją źródeł danych ESG, a część firm zlecała zewnętrznym podmiotom obsługę całego procesu raportowania.
Budowanie wartości dzięki raportowaniu ESG
Pomimo nieuniknionych trudności na początkowych etapach, implementacja standardów ESG jest nie tylko wsparciem zrównoważonego rozwoju, ale także wiąże się z wymiernymi korzyściami biznesowymi. Prawie jedna czwarta dyrektorów finansowych, którzy już wdrożyli lub planują wdrożenie raportowania niefinansowego, zgadza się nie tylko z tym, że takie działanie przygotowuje ich firmę na przyszłe regulacje, ale także z tym, że umożliwia lepsze zarządzanie ryzykiem. Często podkreślanym atutem jest również wzrost atrakcyjności firmy w oczach inwestorów oraz wzmocnienie reputacji i zaufania kluczowych interesariuszy, co pokazuje, że spójna i przejrzysta komunikacja w obszarze ESG może mieć znaczący wpływ na decyzje inwestycyjne.
Nowoczesny CFO w transformującej się firmie | Edycja 2024
Pobierz raport ⤓
Jak możemy pomóc?
Wyślij zapytanie ofertowe
Dowiedz się więcej, o tym w jaki sposób wiedza i technologia KPMG mogą pomóc Tobie i Twojej firmie.
Kliknij, aby rozpocząć
